Kapui-Kanah Lu Rousimei Taanv

Mark 6:17-29

KAPARI......

Guangh herod nouv Herodias rui Jahon Baptist ta karaeng khuane. Sidiv ramkhou guang mei Muzung rui pingrou tuang mak na kata tabui suna nang gaanc ta pat louna baimei gaanv ta lungc cham bammei hei nang lungcman lungmou mei taanc bam the tuna sa the. Meicsimei Liamapui tei rui kagaanc Herod tihei Jahon ta kumsa pui zaeng rui su diu khang katiu khuan e. Tiki Herod rui hei tei nuhlou mak ge. Muzung ta tei kum su e thei meic nunc rui nu nituang hamh e tumei thayna kamei suluai khang ping khuan e.

Nkham khou Herodias rui suluai nukhang kasiam the. Kamei rui kagaanc tuang puanmei tingmik tuang ngaic raengc lou the. Khoutei guanghdih khou bammei meisaeng meicdaihmei guay ta kabailou the. Kumna tuzang na bam khou tei kanac Lupui Salomi ta taliec mei laamc laam diu khang ndiu lou the. Khoutei guangh tei rui mi laam tei zauc lou lana, kanac khou tei nang tabui laani bo satho ai guanghdic kapaek sini ti puni tuna sa the. Khou tei kapui rui sa lou mei tei kumna sa khuan the, Jahon Baptist tuang pi tei kwak khou lou na ti o. Herod hei ping the hei tei taanv khang tiki kamei rui nang neihmei tini tuna sa lou mei thei laina latdanvpat the, kumna Jahon ti thei kangkai khoutei rui kapi dangna ti khuan the.

Heina ram e kapui-kanah lupui rui dihsinpou nunc ta sinsu na Raguangh mei nunc ta rairuc mei taanc kanmei.

KATHAIMEI

Baibal text guay palana kakak khou hysuk gutho.

1. Latdyng guangc gaan khou baimei kapui lev kana luhpui Raguangh mei nunc ta rairuc kanmei tei thou cho?

I Guanghnunc 18:13 ___ rui Poubauhmei tuang muzung nunc ta suluai khuan e.

2 Guangh Nunc 11:1 Guangh Ahazia ta swluaimei ta kapui ___ rui thay rappui lev guangh kai kaikhunmei guay ta swluai ngam the.

THAILOU KHANG: Latdyng guangc gaan khou ni Jezebel khatni kanac lupui Athalia kanei rui bankei lana, dipi guangcdic Israel khatni dibac guanghdic Juda ta sinlana Raguangh meinunc ta ramaengh kalum khang namna taanc khuan e.

2. Kauh baanchara kanei mei tuang cham Ndauhloumei 14 khou mei hei tabui cho?

Ndauhloumei 14:8 Baihmei kaneihmei kauh baanchara kathei lay patna sa e, “ ___ ___ ei bow kanthe! Zaatc guayna ta katuang nthah boulahmei zouc, lungpuam ti thaumei zouc tizangv lou mei pui tei bow kan the!

THAILOU KHANG: Ndauhloumei 14 khou kalam kathum Jisu kanei meisuna guangc mak khou dihkun padei khou lungc bammei guay khou katumna tithai khang cham nai e. Aseic tuang para kathai nimei hei kaneimei kauh baanchara tuang cham the. Mi Babilon ta Raguangh lungc puam mei kiu thu, kamei rui kandi mei guay ta katuang zouc tizangvba lou ngam pui zaeng ruie. Mi tuang para khou Catholic khatni Protestant mei nunc ram lum ruc khou ti katuakmei cham nunc laam khou sa puni e. Muhlou rikho aniu rui zianbammei Poubauhmei Jisu rui samei tuang cham de kanei mei kauh baanchara tuang cham hei. Nang lungning kaikham laanc pat lana nchum mei cham ta lalou pu o, Jisu rui nangta gulou ni bame khatni suaihiamlou ni bam e.

3. Ndauhloumei 17 khou Babilon ta tabui rui sachap lou bo?

Ndauhloumei 17:18 Nang how ___ tei kandih guangc guay ruc khou guanghtumei daihmei kaidai tei e.

THAILOU KHANG: Baibal tuang Ramundinc khou ntumei hei phuamlling ta sachap lou tuang e. Luchangh hei Raguangh tuang nchummei phuamling khini lina Ndauhloumei 12 khou sa e. Nthah boulahmeipui rui nthanmei Latrik paeng khou tat bammei phuamling ta satuang e. Bow kanmei pui hei thou cho tumeithai puni de, kalam thu Ndauhloumei hipui gaanv khou kandi ta sin e tuna Ndauhloumei 17:18 khou hilou e. Kandih tuang pari rui sa e ravningmak mei Rommei (Luke 2:1) mi kaidai tuang ngam, kaidai ti hei Papal Rom rui sindiu khang ngam tilou the (RC)

4. Ndauhloumei 17 khou rui Babilon hei Papal Rome (Catholic) mei ta sa tuang e tumei takum mei rui tithai lou bo?

A. Raguangh hym sw kacahanhpui khuaynay e (v.3)

B. haengc nrymmei lev haengc ringhmei puan piu e. (v.4)

C. Kata tihei kapui tuna kauh e (v.5)

D. Kanah mangc sangmei luc bowkanmei nunc nai e (v.5)

E. Nthanmei nunc tei swluai kan e (v.6)

F. Chyngbut chanei ruc khoudungc bam e (v.9)

G. Kamei rui kandih guangc guay ruc khou guanghtu bam khuane (v.18)

THAILOU KHANG: Karuc khou hyloumei guay hei Papal Rome (Catholic) rui taanc lou kane. Katuang bamv hei Rom khuan e chyngbut chanei rui sumei kaidai. Kaniu tuang Cardinal nunc pheyban hei haengc ringhmei piu e khatni Pope rui kaniu tuang nthukmei taanv duan naie thei haengc nrynm mei piu e. Kumna Roman Catholiic Phuamling rui Miiddle Ages ganv khou nthanmei nunc ta rairu na khatni kandih guangc guay ruc khou guanghtu khuan e. (Raguangh hym sw kachanhpui khuay hei Para 19 khou zauc lou pu o thai nthan khang). Raguangh rui sa chaplou mei hei bowkanmei phuamling guay tuangpui bowkanmei kana lupui guay rui kapui ta nuhmakna bakpat lana protestant tunakauh khuane. Father James A.O Brien rui samei ni zauc lou kho; “TingkuhneiC (Saturday) hamh na Neihnei (Sunday) ngaek bammei thu Phuamlling tuang kapui ta mucmakna ningtau bam tuang de samei thu Catholic khou rui bakpat kanmei nunc de.” The Faith of Millions (Huntington. IN;Our Sunday Visitor, Inc, 1974) p.401

5. Ndauhloumei 13 lev 17 khou mei khouring ta takumna kida lou bo?

Ndauhloumei 13:1 Khou tei khouringh akhat duipui khou tei rui thaumei ta ai how e. heitei ___ruh khatni ___ chanei nai e khatni kapy guay tei Raguangh hym ___ zanc phungc e.

Ndauhloumei 17:3 Mi khou tei haenghmei khouriingc akhat ruc khou ntumei gaanv khat dungc bammeita how e. Mi khouringc khou tei Ravguangc hym sw ___ zanc ... hei tei ___ chanei khatni ___ ru nai e.

THAILOU KHANG: Ndauhloumei 13:1-10 khou khouringc lev Ndauhloumei 17 khou mei khouringc hei kalat khat de. Kaneimeihei Rommei guangcdic ta sa chap lou tuang de. Ndauhloumei 17 khourui tithai loumei thu Phuamling lev dih tuang ngam kanei hei kariumei tei nchinlou e, Phuamling (bow kanmei pui) khouring ruckhou dungc lana guangcdi (khouring) ta sin bammeitei e. Ndauhloumei 13 khou khouringh kanei tin laki kalum khang nam phu sumei ni nchinlou e. Reimei khouringc tei Ndauhloumei 17 khou “Mangcsangmeiluc guay pui” samei tei le ncham de. Hei tuang para kathai kei pu khou kanei mei khouoringc tei thou cho tumei thai puni.

6. “Babilon” tumei kabac khou tei rui kahow tuang?

Thaureymei 11:4, 6, 7, 9 Guang tho aniu kaidai akaht kasiam di kho, khatni kai kauhmei katwan tingpuk tanghmei akhat kasiamh dikho. Kamei rui kumsa the … Kaniw akhat khat lat thay mak khang aniu keyna kaniw lat ___ dikho…Kumna mi kaidai zanc tei Babel twna kaw the, kalam thu Ringhpou rui hei khou tei rui lat ___ the khatni kaniw ta kandih kapwm khou zinphaklou the.

THAILOU KHANG: “Babel” tumeilev “Babilon” tumei hei “kaguakmei” tutuang e. Dui daimei tangc Ravningc makmei rui kauhmei Babel kai Ravguangc ta thousw makna kasiamh tuang e. Katangc thangc duidai dat sini kutang makhang tuna kasiam tuang khuane. Tiki Ringhpouc rui kaniw lat ti bai lou tina khat khat sabammei thay mak thina hei kai thei kasiamh thaek kan e. Hei tangc Babilon hei ravmaengh kalummei khatni Ravguangc mei nunc ta ti rianra rianruc mei guangdic akhat sukane. Kumna Ndauhloumei buk khou thu, “Babilon” tumei hei nchum mak mei ravchap guangcdic Raguangc mei nunc ta zauczi mei nunc ta sa lou tuang khuan e.

7. Babilon khou rui amei nunc tat pat tho khatni Babilon hei takum mei e tuna Raguangh rui sa bo?

Ndauhloumei 18:2, 4 Khwan ranvna kamei rui sa e, ___ kan the, daihmei Babilon bow kan the! Hei tei ravsic bamv sw kan the, tanacmei bumaengc guay bamv sw kanthe … ___ ___ tho amei guay le, katuang paap khou tei nangniw lay kazauh lamc e, Katuang ntaamhmei khou tei lay kazauh lamc e.

THAILOU KHANG: Raguangc rui sa e, Babilon hei bow kan the kumna ravsic khatni tanacmei bumaaengh guay bamv sw kanthe. Babilon tuang paap hei si lang thina sw mut puni the. Amei nunc le tat pat latho kum e theinang ni kaniw tuang ntaamh mei khou tei lay thai kazau lamc e.

8. Jisu rui kaluai dat dat na sa e, Babilon mei zouc rui kandih meita ti zangh bac ngam the, Mi zouc kiu tabui tei cho?

Ndauhloumei 17:4 ___ tuang rui lou padikmei kachaekc kamkuak akhat kabaanc khou sin e

THAILOU KHANG: Katuang buangc khou sarammei rui tibac mei zouc rui padik the (Latkudyn 12:22); hamhe thei lanmei cham lou tina bumaengh khou meic nunc zangv bac ngam bam the. Khou hei mei guatmei tuang sarammei dincloumei gaansaek zauc lou kho.

A. Kariak latdan ruh hei kage mak the (see Lesson 6).

B. Niehneic ta nthanna ngaek mei (see Lesson 20).

C. Nkammei rapture (see Lesson 1).

D. Bumaengh hei theic makge (see Lesson 9).

E. Tingsaeng maikuam khou teinimei (see Lesson 13).

F. Amuh khou paap sadauh mei (see Lesson 19).

G. Nchumh makmei Dui ram lup (see Lesson 12).

H. Bapta makmei lat Kaguakmei (tongues ) (see Lesson 21).

Kachang na zaengsi mei lat thu, Babilon mei tuang chamv chuclana laalou e thei bumaengh khou zang bac mei su the. Kumna Baibal rui tabui sa bo tumei thaidat khang hamh the, kalam thu mei lanmei thiak tei rui ti zung louna nchummei ta thai dat ngam ni tuang hamh the.

9. Nkham mei gaanv khou khouringh ta tabui ngam rui ding duang lou punibo?

Ndauhloumei 13:11, 12 Kandih khou rui ___ ___ kumei ta ai how e. Hei tei lauziunac kummei kachei kanei nai e, khatni hei tei thanngangc kumcna sa e. Hei tei rui reymei khouringc tuang ngam guay tei mi khouringc hu khoutei siinsw the. Hei tei rui kandih khatni mi khou lungc bammei guay ta kazam gay dat kanmei reymei khouringc tatei ti kalum the.

THAILOU KHANG: Bamvtip chuilo! Mi kaneimei khourings Ndauhloumei 13 khou mei hei USA ta sa chaplou tuang e. Kiu we tumei thai khang zauc lou kho.

A. Pat kanmei gaanv.

Mi khouringc hei patkan mei gaanv hei Raguangh rui kumsa lou e, Reymei khouringc tei nimtat kan the khatni theic nikum na zamv kan the (Ndauhloumei 13:10, 11). Papacy tuang ngam kum 1260 tei luaiguang pui gaan 1798 khou USA hei thauc kane. 1776 kum America Independence kauc dau kan e, kumna 1787 khou kaniw tuang constitution vote su khuan the, kumna kum 1787 khou Bill of Rights tei kasiam the, kumna KUM 1798 khou kandih mei guay rui America (USA) ti hei ngam naimei kandic akhat chaklou kan e.

B. Kaengpan (Land) khou rui pat kane.

Aniu rui kathai na thai e, dui khou rui guangdih nunc (beast) geithu pat kan e, heitei meigeic na lungh bammei bam tuc na thai e. (Ndauhloumei 17:15) Kaengpan (kandi) tu e thei thu meic lungc raucmei bam tutuang the. Kachang chang na United States hei meic lungc raucmei kandi khou rui e.

C. Lauziunac kum kachei kanei nai e.

Ramundinc khou thu, Lauziu hei Jisu khin the khatni kachei ti hei Ngam pumtan khin lin e. Kumna mi kacheikanei hei rui Protestant mei tuang riak khou rui America hei kabamv su khuan e. Dihsinmei khatni ravchap hei kalang baic nina de tuna ravchap khou ningkha tilou e. America kasiamh thauc meinunc hei ravchap tuang zaeng khou rui Europe khou tei kumna ravchap zaeng khou rui khat khat ta su kasi mei nai nu makge tuna duanc thauc tuang e. Guangh makna dihsin khang khatni ravchap khou ni Pope mak tutuang e.

10. Ramundinc thei laina, America khou tabui tuang kalai mei pat punicho?

Ndauhloumei 13:11 Khatni hei tei rui ___ kumcna lat ___ e

THAILOU KHANG: Thaanngangc kum sa puni tumei kiu thu USA rui Seitan bangc khou Phuamling khatni govt. hei akhatna suna kalai guang puni, ningkha su tou dat nituang hamh the. Dihsinpouc nunc rui ravchap tihei kaning ning suna bam meita numak puni khatni samei piu mak ethei liu khang nic, juankhangni thing puni (v. 16, 17) kumna piu makmei nunc ta suluai khang latdanv pat puni (v. 15)

11. Nkhamnmei gaanv khou, Ravguangh mei nunc ta athung khang takum mei ngam kathum lunghcham kan puni bo?

Ndauhloumei 16:13 Mi tangv gou kumhmei nthan makmei bumaengc kathum ai how e. Miguay tei ___ mwang khou rui, ___ mwang khou rui,khatni mei guatmei ___ khou rui patre.

THAILOU KHANG: Thaangangc hei Seitan the (Ndauhlooumei 12:9), ravningc makmei chapriak khou taanv sw mei. Khouringh Ndauhloumei 13:1-10 hei Papacy (Catholic) the. Kumna saramhmei muzung nunc Ndauhlooumei 16 hei thu Protestant tat nbiangmei nunc America khou bammei nunc the. Ndauhloumei 13:11-17 khou mei khouringc laziunac kachei kanei thaucmei nkham khou thaangangc kum samei tei lev akhat na de.Mi ngam ruina “Charinmei taanc lana kandih khou lungc bammei nunc ta khouringh hu khou mi tuang madan mei taanv rui meiguat puni” Ndauhloumei 13:13, 14. (Saramhmei muzung nunc Ndauhloumei 19:20 khou hylou mei lev kida zauc o)

12. Mi tuang phuam nunc rui kariu lana kaniw taanv taanc pat ngam puni dai?

Ndauhloumei 16:14 Minunc hei charynmei taanv mpeyna taanc bammei ravsic tuang bumaengc nunc e. Ngamparimei Racguangc tuang daihmei tingmik tuang rihdai adow khang, mbaanv ___ ___ guangc nunc ta khuam kaduai khang kaniw tat kan the.

THAILOU KHANG: Nguai, kaniw guay kariu puni tu na Ravguangh rui sa e. Meiguatmei taanv taanc lana Ravguangh mei nunc ta adow khang kaniw guay lungh cham na sw puni. “Raguangh tuang daihmei tingmik tuang rihdai” hei Thaangangc rui ntumeipui kikta ta rih adow mei lev akhatna na de. (Ndauhloumei 12:17)

13. Nkhammei gaanv tuang aruangmei phuam rui tabui thiak khou taanc puni bo?

Ndauhloumaei 16:14 Mi nunc hei ___ taanv mpeyna taanc bammei ravsic tuang bumaengc nunc e.

Ndauhloumei 13:13, 14 Kaneimei khouringc tei rui ___ taanv daih mpeyna taanc the. Kamei rui meic guay hu khou tingkauh thangc rui kandih khou mai ti key the. khatni swlyanlou khang nuhlou tina swloumei charynmei taanv guay tei rui mbaanv khou lungc bammei meic guay ta ___ the.

THAILOU KHANG: Nkham mei tuang aruangmei phuam rui charynmei taanv daih mpeyna ravsic tuang bumaengc khou rui taanc lana mbaanv mei geic mei ta guat kan puni (Ndauhlouomewi 13:3) Ndauhloumei 18:23 khou kum sa e, “Nang tuang duaic raengc rui kandihmei maansei guayta guat the.”

14. Tabuinac rui Ravguangh mei nunc ta ti guat ngam mak khang cho?

Isaiah 8:20 ___ khatni ___ nunc lat thei lay na kaniw samak e thei kaniu khou kariu (nchummei) makge.

THAILOU KHANG: Tabui bui bam punic, Raguangh mei nunc thu Baibal khou rui nchan (test) khang de. Kaniw guay ta guat ngam ni tuang hamh e. Kalam tho kaniw rui charynmei taanvdaih azu taanc bam sini mi hei ravsic khou rui ni Ravguangh khou rui guang tuang cho tumei Baibal khou rui kida lana thay kan puni.

NANG TUANG LATDAUH

Aseic, Ravguangh rui kamei nunc ta Babilon khou rui tat pat laki Katuang nkham mei phuamling khou guloumei latoukhang gut tho tuna kau bam e. Tat pat mak na Babilon khou bam ethei katuang paap khatni katuang ntaamhmei khou tei lay kazau la me tuna kamei rui sa e. Nouha kin khou tei ni kanlou khang Raguangh rui ti lou mei hi daihmei lungckhou gut kanmei kakai gaan tachat na tei gulou kan e. Asei hei ni katuang nkham mei phuamling, hitei kumna kanlou nimei khou tei, meic nunc million rui gut baam the. Jisu rui nangta ni kabaic bam e, “Hilungv khou gut tho nang khatni nangkaikhunc mei.” Thaureymei 7:1. Kamei rui kabai bam e asei, nangni nguay, gut ni the tuna dau nitha?

MUNDAUH: ______

TITHAI NBUH LOUMEI

Kathai nbuc khang tithai kasuan lou mei

USA khatni ROME hei adih taanc cho?

Ndauhloumei 13 khou nchinlou e, nkhammei gaanv khou, Papacy (Catholic) lev United States kanei rui ncham lana mbaanv khou lungc bammei guay ti hei khouringh tatikalum khang sw puni. Mi nei kiu hei taanv taanc ngam khang ngam nai puni dai?

Papacy (Catholic) hei thu kandi khou ravchap khatni Political tuang ngam tanc liang mei the. Pumtan naimei khat ni kangam nai mei kandic azu rui Vatican khou kaniu tuang Ambassador ndiu lou na bam e. Kumna kandih mei guangcdic guay rui ni Pope ti hei chakhuang champouna bame. U.S.S.R tuang kapi sulou guat mei Mikhail Gorbachev rui kum sa e, “Europe tuang neihpat biak khou lungc bammei kandic guay hei pope rui rammak e thei hei kumna lungc bam ngam nituang hamh e kamei rui kandi guangcdic guay khou taanc na bam e.”¹ Pope ruina ravchap guay ta Papacy (Catholic) tuang bangc khou lou khang kandih kapwm khou kamei gintat liang 50 hian na tat the mituang kin khou kabangv khou laguang khang.

America ti hei kandih mei guay rui surih khou pumtanh tanc liang mei the khatni kandi guay na khou kangam nailiang mei the tuna laa bam tuang the. “(America hei) mbaanv kandic khou pumtan tanc liang mei the”² “America tuang ngam rui kandih kapwm khou pat bamv meita karuc khou nai puni.”³ Baibal tuang ramundinc rui sa e United states of America lev Papacy (Catholic) kanei baanv laam na taanc puni, khatni kandih khou pat bammei rui thanthiak na nchinlou e mi tuang ngam hei kariu khang subam the.

Ramundinc Phaeng Hou Thanranmei, Lesson 18 ©2022 Amazing Facts International All Rights Reserved