Chingna Bi·na Skibo

CONTENTS

ISOLO BI·ANI JA·PA KI·TIKO

MONGSONGGIPA KAM

BI·ANIO  DAKBADEANI

ISOLKO AN·CHINGNI NOKDANGNI MANDE INE CHANE

“SALGIO DONGGIPA”

“NANG·NI BIMUNGKO RONGTALA INE INTOKCHINA”

“NANG·NI SONGNOK ONG·BACHINA”

“SALGIO MAIKAI UANDAKE A·AOBA NANG·NI SKA CHU·SOKCHINA”

DAL·BATGIPA  SKANI

“GITELNI BI·ANI ARO AN·CHING”

“UA SALNA CHINGNA ON·BO…”

“SALANTINA CHINGNI CHA·ANI”

“CHINGNA GRO NANGGIPARANGKO CHINGA WATAHA GITAN CHINGNI GRORANGKO WATBO”

“ARO DAKMAJOAONA CHINGKO RIMNAPNABE”

“Indiba Namgijaoniko Chingko Jokatbo”

“Maina Songnok, Bil aro Rasong, jringjrotna Nang·nin Ong·china”

“Amen”

“‘Bi·angkuaniko Dontongjana’—Kolosirangna 4:2

Ong·chongmotgipa Katta: Valley Forge o dakgrikmitingo, sipairangko dakgrikram a·bao tom·tom donengachim. Uamang sin·ako chakengachim aro mamung cha·ani dongjaengachim. Salsao game cha·gipa saksa, ua dakgrikram a·bani sambao donggipa, sipairangna nanganirangko aro cha·anirangko ra·ange on·eaha. Bolgrimko re·bapilmitingo, ua saniba ku·rangko knaaha. Bachini ku·rang gam·baa uko ua sandiangaha aro saksa mandeni suurio  ja·sku dipane Isolo bi·enganiko ua nikeaha. Ua game cha·gipa nokchina katange, kusi ong·prete jikgipana indine aganeaha, “Americani manderang jakgitelaniko man·chongmotgen!” Uni jikgipa indine sing·aha, “Maini gimin na·a indake aganna man·a?” Game cha·gipa indine aganchakaha,, “Buringgrimo da·alo anga George Washingtonni Isolo bi·aniko knaaha, aro Isol uni bi·aniko knachakchongmotgen. Ua knachakchongmotgen. Na·a ka·dongchakchongmotna man·a. Ua knachakchongmotgen.” Mai ong·aha, uko an·ching itihasko u·ia.

 

ISOLO BI·ANI JA·PA KI·TIKO

Americako Isolo bi·anichisa rika—bilakgipa pangchakani dongode, ian ong·a. Nampilataniko dakgipa dolranga Independence (Jakgitelani) na soi ka·gipa manderang, a·bri chibima sal jeba isol ong·aia ine bebera·giparang aro Isolni gimin Sastroo sea gita ong·gija dingtange bebera·giparangsa pilakan ong·tokaiani gimin, uamanga Isolo bi·e janggi tanggiparang ong·jawa ine chanchiatna man·a. Indake aganania bebe ong·genchimode, ua somoio a·bri ba salrangba isol ong·aia ine bebera·giparangan ia chasongni Kristianrangna batede an·tangtangni bebera·gipa isolrango bi·batgiparang ong·kua. Mesokna gita, an·chingni skanggipa a·songni President pring aro attamo changprak Sastroko badale Isolni dilanina bi·rongachim. Da·ororoni a·songni ong·siroroania, haida Isolni manderang a·songtangna Isolo bi·chaka dongjaroroahani giminba ong·naba dongaha.  

Iano mingsa namaniko nikania Jisude bi·aniko nanga ine nike pangnan bi·rongachim.  An·chingara Jisuko ong·rongbewalo bilaktegipa ong·a ine chanchironga, indiba Jisu pringni chakate nokoni saksan ong·kate Isolo bi·ronga ine Sastroo agana. Basakobade Ua walgimik somoiko ra·e Isolo bi·aha, jedake Uni sninggiparangko seokna skango ua indake bi·ahachim.

Ua golpoko poraiani ja·mano, anga an·tangba nanga gita chu·onge bi·ja aro nameba bi·na changkuja ine nikaha. Indiba bi·ania namen nangchongmotgipa ong·a. Beben pilak nampilanian bi·ani ja·pa ki·tikonisa sokbaa. Mesokna gita, Pentekostni somoio, Uni gital mondolini sal chikkungna ja·sku dipane bi·ani ja·manosa, Gisik Rongtalgipako Isol rudapahachim. Aro ja·mano, “Aro uamang mol·moloa uamangni tom·ani biap moaha, aro pilakan Gisik Rongtalgipan gapaha” (Watata 4:31). An·chingba mondoli ong·e an·chingni janggi tanganio bang·bate bi·na nangani dongengkua.

 

MONGSONGGIPA KAM

 

C

harles Spurgeon indine aganaha, “Kristianni pilak bilrangan bi·anio nape dongtoka.” Kristiani mongsonggipa dakgnia bi·anian ong·a, uan Isol baksa tongtong agangrikani ong·a.

William Kerry missionary ong·e, Burma, India, aro West Indiesrangona re·angaha, indiba uara juta sike cha·gipaba ong·achim. Uni bang·a somoirangko bi·na, mitelna aro mol·molna  jakkalaha aro kamtang juta koaninade somoiko komie ra·aianina basakobade manderang uko jerikitahachim. Kerry indine aganchakaha, “Juta sikanide angni koros nanganirangna kam re·chapgipasa ong·aia, indiba bi·anisa angni mongsonggipa kamde ong·a.” Bang·a manderangko gisik pil·atna man·ate Isol una patiskaaha. Iani gimin Martin Luther indine agana, “Dorjirangi kamara ba·ra koani ong·a gita, Kristianrangni kamara bi·ani ong·a.”

Indiba an·chinga maidake bi·a? Indine ango sing·gipangba bang·en dongaha, angaba, “Gitel, angnaba bi·na skibo,” ine bi·na nanganiang dongaha. Kristoni bi·e re·bapilenganiko nike sninggiparangba an·tangtangna bi·na skichina aganahachim. Uni mikkangara Gisik Rongtalgipani bilko man·ahani gimin salgini teng·suanichi teng·supilengahachim. Uni gimin uamangba an·tangtangna bi·na skichina aganaha. Ia manderanga—torom nokchi—janggi tanga gimikan re·ronggiparang ong·achim. Uamangba baditaba ritcha bi·mangiminrang ong·achim, aro kamalrangni gam·e gam·e bi·anirangko knarongahachim. Indiba uamang Kristoko nikahaon an·tangtango maiaba gimakuenga ine nikaha. Maibakai uamangba, an·ching gitan, nangchongmotgipa bakko dakkugijagiparang ong·kuengachim.

Dukni katta, bang·a manderangan maikai bi·na nanga uko u·ija, haida uan cholko ra·e bi·rongjani gimin ong·naba donga. Indiba Kristian sakantian bi·na changna nanga, maina bi·ania janggini rang·sitani ong·a. Jisu indine agana, “Na·simango dongja, maina na·simang bi·ja” (Jakob 4:2). Ua an·chingko bi·jaenga inede aganjaenga, indiba gisiko nange bi·ani dongja inesa miksongenga. Uni gimin maidake bi·osa nama?

Anga chanchia, nambatgipa dakanide, Gitelni an·chingna bi·na skianiko niatanian nambatgen, jekon an·ching “Gitelni bi·ani” ine inronga. Beben, iandake Gitel bi·ronga inede ong·ja, indiba an·chingko maidake bi·na nanga uko skianisa ong·a. Jisu indine aganaha, “Uni gimin na·simang indake bi·bo” (Mati 6:9). Indake an·ching bi·na nanga inani ortoa, ian sninggiparangni bi·anisa ong·achim. Isol an·chingoniko maiko nangnika uko an·chingba u·ina nanga. Uni gimin bi·na skianiko hai niatna.

 

BI·ANIO  DAKBADEANI

 

Gitelni Bi·anio mingsni bi·anirang donga, aro Niam Mingchikkungko gita

 bak bak dake sualanirang dongtoka. Skanggipa minggittamranga kosakchina dakdoanggiparang ong·toka, aro bon·kamgipa mingbriranga, mandeska baksa nangrim meliani gimin ong·a. Ianoba skanggipa dal·batgipa ge·etaniranga Isolna ka·saanian ong·a aro gnigipara an·tangni songsulna an·tangna gita ka·saanian ong·a. An·chingni bi·anirangona Isolko skang donna nangani donga; Uni ku·patiani aro skanian an·chingni janggi tangani nangchongmotbatgipa ong·a. Indiba a·gilsako an·chingni mandeskarangnaba an·ching simsakgija dakna nangtaija, Jisuni skianio an·chingni samtangtango donggipa gimikkon man·chapa.

Da·o an·ching skanggipa minggittam bi·anirangko niatchengna, uni ja·mano an·chingni ripengrang, nokdangrang aro noksul songsulrangna dakgnirangko an·ching niatskana. Indake Sastroo bi·anini gimin maiko skia ua sing·anirangna aganchakaniko an·ching nikgen.  

Skanggipa, an·chingni Isol baksa mai nangrimani dongna nanga uko an·ching niatchengna. Skanggipao Pagipa baksa bak donganiko agana, “Chingni Paa … Nang·ni bimungko rongtala ine intokchina.” Gnigipara “songnok” ni gimin janapani donga, uan Depanteni gimin ong·a. Depanteni songnokko man·riknasiani gimin Jisuni toe agananirango bang·e donga, aro Uni rajarangni Raja ong·e re·banasiani gimin aganani donga. Ua gride an·ching Pagipaonaba re·banan man·ja, aro “Nang·ni ska” ingipara, Isolni skaona sawa an·chingko rimbaa?  Gisik, Uasa Isolni skako dakna aro Kristona ka·sana an·chingko dilbaa. Gisik Rongtalgipasa Isolni skaniko dakna an·chingna bilko on·a. Uni giminsa Gitelni Bi·ani skanggipa bako an·chingna Pagipa, Degipa aro Gisik Rongtalgipa dongtoka.

 

ISOLKO AN·CHINGNI NOKDANGNI MANDE INE CHANE

 

Isolko pagipa ine chanania Sastro jol gimikon mongsonggipa dake ong·a. Uan pilak janggirangko ong·atgipa ong·a, aro An·tangni dedrangna chelchakgipa ong·a. Uni bimungko indakerangba minga: “Aiao inmanani, Ku·patigipa, Bilakgipa Isol, Jringjrotnan donggipa Pagipa” (Isaia 9:6). Uan bilakbegipa ong·a aro Uan pilakna chu·onge patigipaba ong·a. Gimikko man·gope, Uan salgi aro a·gilsakko sason ka·gipaba ong·a, indiba an·ching Uona an·tangni Pagipa ine chane re·bana man·kua.

Iana bate nambate, “An·chingni Paa” Isolni dedrangrang ong·e man·gniko man·paa ine agana. “Nibo, mairongpile ka·saako Pagipa an·chingna on·aha, maikai Isolni dedrang ine an·chingko minggen” (1 Johan 3:1). Isol an·chingko An·tangni nokdango dera·gatna skenga. Mairongpilgipa namgipa bebeni katta ong·a! “An·chingni Paa” an·chingko Kristochi gam man·rikgiparang ong·atgen ine agana—aro an·chingko salgini nokdangni bak ong·giparang ine agana. Sastroo indine agana, “Na·simang namgija ong·eba na·simangni dedrangna namnamako on·na u·iode, indide mairongpile bate salgio donggipa na·simangni Paa Uo bi·giparangna namnamako on·gen?” (Mati 7:11)? An·chingna nambatgipa on·anirang donga ine u·ie uarangko man·na gita an·ching Uona re·ngna man·a.

“Chingni Paa” ingipa kattaan, ka·saanichi ganggopani donga ine mesoka. Ua an·chingko doke skigipa ong·oba, ka·saa gnang jeba Uona re·angna man·a. Toe Skiani 3:12 o indine serikani gnang, “Maina Jihova an·tangni ka·sagipako doke skia. Pagipa an·tangni namnikgipa depanteko gitan.” Git 103:13 o indine agandapani dongskaa, “Pagipa maikai an·tangni dedrangna ka·sachaka, uandake an·tangna kengiparangna Jihova ka·sachaka.” Iani ortoa, an·chinga nokdangni jongada noabirang ong·toka, aro “an·chingni Pagipao”bi·giparang ong·toka. Uara angni Pagipasan ong·aija, nang·ni Pagipaba ong·paa.

Iara maikai an·chingna nama dakmesokani ong·a uani a·sel minggipinko anga gisik ra·ata. Ia bi·anio “angna” ba “angni” ingipa katta dongja! An·ching an·tangtangni bi·anide, angna, angko ingipa kattakon galja, indiba ia bi·anio an·ching gimikko man·gopani donga. An·chingni dakbewalde, pangnan bikpile re·a, skanggipa na·a, unikosa nang ripengrang, unikosa Isolko ra·a. Sastroode, ianide bikpilskaa. Skanggipa Gitelna ka·sabo, unikosa gnigipa nang·ni noksul songsulna, indakesa na·a an·tangna. [Gisik ra·na altuaatna iako gisik` ra·aibo: J-O-Y. Iara  Jisu, Others (gipinrang), unikosa You (na·a!)]

 

“SALGIO DONGGIPA”

 

Ia bi·na skianio an·chingni Isolara an·chingoni badita sepanga ba badita chela·a ukoba agana. “Chingni Paa” inon, Ua badita an·chingoni sepanga uko an·ching chanchiatna man·a, Ua an·ching baksa chapchap donga, indiba “salgio donggipa” ingipa kattara an·chingoni badita chel·a ukoba u·iatani ong·taia. An·chinga Isoloni ekatako man·enga, aro an·chinga indine aganenga gita ong·enga, “Chinga neng·nikaniko man·enga: Chingade ianosa dongenga, indiba na·ade uchipaksa dongenga.” Ia dingtang donganiko sawa a·bachengataha? Isaia indine agana, “Na·simangni namgija dakanirang (paprang), na·simangko aro na·simangni Isoko ekgrikataha” (Isaia 59:2).

Bario dongmitingo, Isol Adamko indine sandiaha, “Na·a bao?” An·chingni bi·anio an·chinga—Adamni Isoloni katenga ba dongnuenga gita Isoloni chel·e dongenga ine an·ching ku·rachaka. An·chinga Isolni dongramoni ekatako man·aha, indiba ka·dongani dongenga. Sastroni skanggipa odhai gittamrango maikai chipuchi pap sokbaaha aro uni a·sel an·chinga Isoloni aro Uni dongramoni ekatako man·aha; indiba Sastroni bon·kamgipa odhai gittamrango chipuko maikai nisiataha, salgiko maikai man·pilataha, aro changsatai an·ching an·chinga changsataie Isol baksa nangrimataniko man·piltaiaha uko na·a u·iachimma?

Minggipin a·selko Sastroo aganania, “salgio donggipa,” ingipara a·gilsakni an·chingni paa aro salgini Paani dingtanggrikaniko u·ina nangani donga. An·chingni a·gilsakni pagiparangde bilgri, papi aro mandesan ong·aia. An·chingni salgini Paade chu·sokgipa ong·a. An·ching pilakan an·chingni a·gilsakni pagiparangko Isol baksa tosusaatode, ong·gija dake mesokskaani dongnaba donga. Mesokna gita, agre sason bilgrigipa pagiparangde Isolko mande jekoba dakna ska uko dakna on·aia ine Isol baksa tosusaatanio chanchiatgipaba ong·na man·a. Badiaba a·gilsakni pagiparangde ka·ting dakgiparang ong·e salgini Pagipako sason bilake bichal ka·rakgipa gita mesokgipa ong·a.

Ian an·chingko chanchina nangaona sokatani ong·na nanga. An·chinga an·chingni dedrangrangko maikai jakkalsretaha ba uamangna dakgualanirangko dakaha uarangko u·iatchina bang·a somoirangko ra·e Isolo bi·na nanganirang dongenga. “Salgio donggipa chingni Paa” ine Sastroo aganania an·chinga maikai saksa sakgipin baksa nangrimani dongenga uarangko chanchiatpiltaie, Isolan an·chingna nambate dakmesokgipa ong·ani an·ching maikai Uona kenmangija re·angna man·gen uko mesokatgipa ong·na nanga. An·chingni nokdangrang namgijagipa ong·engode Isolko ong·gija dake an·ching mesokgiparang ong·na nangja.

 

“NANG·NI BIMUNGKO RONGTALA INE INTOKCHINA”

 

Ua an·chingni salgini Paa ong·ani gimin an·ching Uona re·angna nanga. Aro skanggipa an·chingni Una aganania, “Nang·ni bimungko rongtala ine intokchina,” ine ong·na nanga. Nama aro namgijani gisepo dakgrikanio Isolni bimungan mongsonggipa ong·enga. Mandeko jokatna kam ka·anio mongsonggipa bakara Isolni bimungko namgija diabolni potaniko Isolni rasongna chelchakani ong·enga.

Diabol Isolni bimungna namgijako man·ataha. “Isol ka·sagipa ong·ode, maina dos gri bi·sarang sia?” ine saniba sing·aniko na·a knaahama? Insurance companyrangde banggrianirangko, chi bana re·anirangko, aro uandake gipin nosto ong·atgiparangkoa, “Isolni kam” ine chana. Indakanichi maidakgipa bimungko Isolna on·ani ong·enga? An·chingni Pagipani cholonko diabol ong·siatna kam ka·enga. Namgipa, aiao inmangipa, ka·sagipa chakchikrakgipa Isolko diabolde ka·saninggijagipa, An·tangni ong·atgiminrangko mamung orto gri sasti on·e rogipa, ka·namgijagipa ine mesokenga. Isolni bimungko diabolde namgija bimungko man·atna jotton ka·gipa ong·enga.

Uni gimin Kristianni dakna miksonganide, Isolni dilanichi aro ka·sachakanichi man·a dipet Isolko bimung namgija man·ataoniko ripingani ong·a, aro Uara maidakgipa cholon dongachim uko parakani ong·a. Rasong gri ong·e, an·chingba Isolni bimungko bang·e mandera·ani dongkujani gimin, “Nang·ni bimungko rongtala ine intokchina” ine name bi·na nangani dongengkua. Sastroko semitingo somoiomangba Isolni manderanga Isolko u·igijagipa songsarekrangna bateba Isolni bimungko mandera·gijani dongaha, aro ua somoiorangonin da·onaba Isolni manderango bang·e dingtangani dongkuja. 

Gisik ra·bo, an·chingni aganbagimin gita, Gitelni Bi·ania Ge·eta Mingchikkungko teng·chakgipa ong·a. Gittamgipa Ge·etanio indine aganani donga, “Na·a Jihova nang·ni Isolko indinari ra·nabe; maina Jihova uni bimungko indinari ra·gipako namgija gri ine injawa” (Re·ongkata 20:7). Isolni bimungko indinari ra·ania ge·etani mingsako pe·ani ong·a. Bia ka·gimin me·chikrang segipani bimungni bon·kamgipa bimungko ra·chapa. Na·aba napbolahaon Kristoni bimungko ra·chapaha, indiba napbolmano na·a diabol gitasa janggi tangaiode, na·a Kristoni bimungko indinari ra·gipa ong·enga. Kristianrang Kristian gita janggi tanggija a·gilsak gita janggi tangaiode mai namgijaniko ra·baani donga?

Kristianrangde Kristoni namanikosa an·tangtang janggi tanganio gipatgiparang ong·na nanga, indiba bang·a Kristianrang namgijanikosa ong·atskaa. Batesa a·gilsak gimikon, jekai, Ireland, Africa, aro Croatia a·songrango Kristianrangni saksa sakgipinko so·otgrikaniko an·ching nikenga. Indakgiparanga Isolni bimungna maiko ong·atenga? Jisu indine agana, “Na·simang an·tangtang bobilrangna ka·sabo … namgijako namachi ambo” (Mati 5:44; Romrangna 12:21). Ian Kristoni bimungna bimung namgijaniko ong·atanisan ong·aienga, maina, uamang an·tangtangni namgija dakbewalchi Uni bimungko indinari ong·ata. Uni gimin “Nang·ni bimungko indinari ra·nabe” ingipara, an·chingni kamchi Uni bimungko mandera·na dakchakchina bi·ani ong·a.

 

“NANG·NI SONGNOK ONG·BACHINA”

 

An·chingara songnok damgnini dakgrikani gisepo dongenga. A·gilsakko sason ka·china Isol Adam aro Hobana on·manahachim, pap ka·manani ja·mano bobil uko uamangoniko ra·sekahachim. Ua somoionin, Isolni dedrangni skanggipa kamde “Isolni songnokko am·chenganian” (Mati 6:33)  ong·ahachim.

Isolni songnokni gimin aganon gisikni songnok aro Uni biapni songnok—ia minggnini dingtanggrikaniko an·ching u·ina nanggen. Gisikni songnokni gimin aganon, Isolni songnokde da·o ia a·gilsakoba ong·a, maina Luk 17:21 o indine agana, “Isolni songnok na·simangon ong·a.” An·tangni napbolmano Jisu skiprakna a·bachengaha. Ua indine aganaha, “Sal chu·sokaha, aro Isolni songnok sepangaha” (Mark 1:15). Ia songnokko da·o an·ching man·na amenga. Na·a nang·ni ka·tongo Kristoko ra·chakahaode, Ua nang·ni ka·tongni singhasono asonge nang·ko sason ka·gipa ong·engaha.  Paul indine agana, “Be·enni skarangko manina, na·simangni signi be·eno pamong ong·na papna on·nabe,” indiba Jisu nang·ni Raja ong·china aro nang·ni pilak dakanirango sason ka·gipa ong·china (Romrangna 6:12). Ian an·chingni skanggipa songnokko am·na nangani ong·a: Ian Isolni songnok an·chingni ka·tongrango ong·gipaong·a.

Indiba basakoba an·chingni Isolni songnok manchako man·rikani sokbagen. Ua somoio Isol An·tangni songnoko sason ka·gipa ong·gen. Isolni songnok dongmanahode “Nang·ni songnok ong·bachina,” ine an·chinga bi·na nanggenchimma, na·a maiko chanchia? Watata 1 o serikani gita, Jisuni salgichina doangna skango sninggiparang Jisuo indine sing·ahachim, “Na·a … songnokko dakpilnasiama?” Jisu indine aganchakaha, “Sal ba karirangko na·simangni u·iani ong·ja” (Watata 1:6, 7).

Danielni ki·tapni mongsonggipa kattara ia a·gilsako miterangni ba gipin isolrangni songnokrang donga, aro ua songnokranga sona, rupa, rang, inda aro a·sterangni ong·a, aro ia songnokrangko Chasongni Rong·brak be·kningatnasienga—uan Isolni songnok ong·gen. “Salgini Isol songnok ge·sako songgen, uan jringjrotnaba nisiatako man·jawa, aro uni raja ong·aniko gipin jatna donangjawa; indiba uan ia pilak songnokrangko be·kningaten, aro bon·atgen, aro uan jringjrotna dongkamgen” (Daniel 2:44 ).

Dikdiksanade an·chinga songnok gipinni baltigiparang ong·tokenga. Ua songnokara changsaode a·gimiko gipgen ine an·chinga agane on·giparang ong·na nanga. Kristo indine agana, “Apa angna donaha gita, angaba na·simangna songnokko dona” (Luk 22:29 ). Ua cha·u Kristoona an·pile, indine aganaha, “O Jisu, na·a songnoktango re·baon angko gisik ra·bo,” (Luk 23:42) ine aganon, ua Kristoko Raja ine ra·chakmanaha. Uni gimin uade songnoko donggen, maina ua gisikni songnoko donga, ua songnokara nang·ni ka·tongoni a·bachenga.

“Isolni songnok,” ingipa kattako Niam Gitalo seaniko chang 70 nika. Maina? Raja sakgni dakgrikenga, Jisu aro diabol, jean an·tangko a·gilsakni raja ine kange ra·a. Uni giminsa Kristoni songnoksa re·bachina an·chinga bi·na nanga. Skang ua songnok an·chingni ka·tongrango dongchenga nanga, unikode ja·mano gipin manderangona sokangchina.   

 

“SALGIO MAIKAI UANDAKE A·AOBA NANG·NI SKA CHU·SOKCHINA”

 

An·chingde Isolni skaniko chu·sokatenga ine chanchiani dongenga, indiba indake chanchiaoni pangnande ong·gija dingtangani dongenga. Pilakan Ong·atgipani skani gita ong·enga ine chanchigiparangba donga indiba uamangni chanchianiko anga mandera·bee ong·nikgijaniko aganskaenga. Maiba namgija obosta sokbaode, jekai, manderangko nisiatgipa balminduri sokbaode, saoba indine agannaba donga, “De, ian Isolni ska ong·aha.” Sastro indake an·chingna agana ine anga chanchija. Indiba uan bebe ong·ode, Uni ska ong·china ine maina an·chinga Isolo bi·genchim?

Indioba, pilak namgipa an·chingona sokbagiparang pilakande Isolni gam donramoni sokbaa ong·taija. Basakobade diabolba Isolni skaoniko mandeko ekatna ba choletatna gita mal gamrangko patinaba dongaia. Uan nang torom janggi tanganio mai namgijaniko sokatgen uko na·a u·isoja. Uni giminsa an·ching indine Isolo bi·na nanga, “Salgio maikai uandake a·gilsakoba Nang·ni ska chu·sokchina.” Na·ade aro angade, an·chingni man·na skanirangchi ong·gijako man·na skanirang dongna man·aia. Isolni skani baksa an·chingni skaniranga melina man·china gita an·chingde Isolo bi·na nanga. Isolni angna skania maia uko u·ie ra·naba nanga, aro uko u·iatchina Isolni Gisikni dilanikoba an·ching bi·na nanga. Isol an·chingoniko maiko nangnika uarangko Isolni Kattao an·ching nikna man·a. Gital manderangna indine aganna man·a je, Isolni an·chingna skaniko Isol An·tangni Ge·eta Mingchikungo aganmanaha. “Nang·ni namnikako dakna anga ka·sroka, O angni Isol, Oe, angni ka·tongo nang·ni niam donga” (Git 40:8). Uni gimin “Nang·ni ska chu·sokchina” ine an·ching bi·on, an·ching Uni skanina bame aro katta ra·e dongna skaniba an·chingo dongna nanga.

Beben, Jisude ia a·gilsako dongmitingo Isolni skakosa dake an·chingna namgipa dakmesokgipa ong·aha. Johan 6:38 o Ua indine agana, “An·tangni namnikako dakna ong·ja, indiba angko watatgipani namnikako dakna anga salgioni ong·onbaa.” Gethsemane bario, Pagipaoni ekatako man·enga ine chanchiao, changgittamna kingking Ua indine mol·molaha, “Angni ska ong·ja, nang·ni ska ong·china” (Luk 22:42). Isolni skako dakania pangnan altuagipa ong·aiama? Ong·ja. Isolni skaniko dakna Jisu namen krengbena nangaha, an·chingba indine bi·na nanga, “Nang·ni ska chu·sokchina.”

 

DAL·BATGIPA  SKANI

 

Isolni a·gilsak salgisakko ong·atmitingo bang·arangkon Ua ku·sikchi aganmangmange ong·atahachim, indiba Adamko dakon Ua a·ani a·dimuko ra·aha, aro mande dake baljanggiko uo spodape janggiko ong·ataha. Mandeni jatko Ua a·aoniko dakaha. Uni gimin an·ching indine bi·a, “Salgi maikai, uandake a·aoba Nang·ni namnika chu·sokchina.” Indine bi·on, an·chinga a·dimuoniko ong·atgiminrangsa ine ra·chakani ong·a. A·aoniko ine aganon, uan an·chingko miksongani ong·a. Ian an·chingni sontole aro bame Isolni mikango donganiko mesokani ong·a. Isolko bobil dake chakatania Isolni skaniko bikpilatani ong·a. “Nang·ni ska chu·sokchina,” ine an·chingni bi·ania Uni skani aro miksongani gita an·tangtangko dakchina an·chingni pakwate on·ani ong·a.

An·chingni Una an·tangtangko pakwate on·anina agre, Ua an·chingko drae dakjawa, maina an·chingni skatang basee ra·aniko Ua mandera·a. Ua nang·ko, “Nang·ni ska chu·sokchina,” ine drae bi·aniko nangnikjawa. Uni nokol ong·na, aro nang·ni janggi tanganio Uni bilko jakkale Uni miksongani gita nang·ko dakna on·na na·asa basee ra·na nanggen, aro Uni skana bame on·na nanggen. Iako na·a ma·sie ra·on, salgini bil donchakramko oe, na·a jakkalgipa ong·gen.

Indiba na·a nama ku·patianiko man·bo, maina ia bikpile kam ka·gipaba ong·a. An·chingoni bang·an diabolchi sason ka·aniko man·gipaba ong·a, maina an·chinga uni skaniko dake una bame on·gipaba ong·a. Sawa nang·ni nokgipa uko na·a ong·e basee ra·na nanga. An·chingni salanti janggi tanganio an·ching diabolkosa sason ka·na on·aiode, an·chingni janggi tanganio bilakbate bilko jakkale sason ka·china aro uni ska gita dakatna an·chinga diabolna on·giparangsa ong·naba man·a. Aro ian bebe ong·a, an·ching an·tangtangko diabolna on·ode, changprako on·tiprak dake an·chinga an·chingni jakgitel ong·aniko gimaatroroa! Diabol an·chingni kam cholonrangko ong·ata, indake an·chinga uni nokolrang ong·skana man·a.

Indiba, oe, an·chinga Isolni Gisikchi gapatako man·giparang ong·na man·a. Na·a uko man·na skengama? An·chingoni bang·batan gisik skani baksa bilgri be·enchi dakgrikaniko chagrongenga, indiba na·a iako ma·sie indine aganna basee ra·bo, “Gitel, anga Nang·ko angni Isol ong·aniko nangnika. Angko Nang·ni sason ka·aniko anga am·a. Angni skaniko anga Nang·na bame on·enga. Anga an·tangkon Nang·na on·enga. Anga an·tangde bilgri.” Indake bi·on na·a an·tangko Uni bilko nang·o jakkalchina bame on·gipa ong·enga. Ua senge dongenga, indiba Ua uko an·chingo drajawa. Uni gimin gisik ra·bo, na·a bi·on, “salgio maikai uandake a·oba Nang·ni ska chu·sokchina,” ine bi·na gualnabe.

 

“GITELNI BI·ANI ARO AN·CHING”

 

Gnigipa A·gilsakni Dal·gipa Dakgrikanio, saksa Britishni sipai, dakgrikanio skanggipa re·gipa doloni bachinaba katengachim. Uko uni dolni manderangan ja·rike rim·aha aro kobor on·timgipa ine potahachim, maina ua somoio darangba an·tangtangni dongramoni darangchina re·na man·jachim. Ua indine aganaha, “Angade buringo Isolo bi·ronga, bi·nasa re·baachim.” Sipaiskarang uko ka·dingstekaha, aro bi·na re·baa ine sakkiko uoniko bi·ahachim. Ua mamung sakkikoba on·na man·jaha, aro darangba dongja, saksansa, bi·na nangani giminsa bi·na re·baa ine aganaiahachim. Uko rim·giparang uko a·songtangko pale cha·gipa ine pote, una indine aganaha, “Na·a chingni mikkango Isolo bi·e mesokbo, ong·jaode chinga nang·ko da·on so·ote galgnok.”

Unon ua sipai ja·sku dipane, gisik ka·tong nange, sinasigipa mande maikai bi·aha uandake Isolo bi·ahachim. Isolo bi·mano sipaiko ge·ettimgipa chanchianiko dingtangate indine aganaha, “Anga nang·ni aganako bebera·a,” aro uko so·otgija wataha. “Na·a bi·rongjaode bi·na ge·etako man·o indake name bi·na changjawachim.” Ua indineba agandapaha, “Nang·ni bi·aoniko knaen na·a pangnan Isol baksa agangrikronga ine anga u·ia.”

An·ching bi·aniranga jringjring bi·ani aro somoi gita somoio bi·anirang ong·na nanga, indiba nangchongmotbate, niamnamangmang bi·aiani ong·na nangja. Bang·bata somorangon anga an·tangba an·tangna nanganirangkosa janape bi·bataia ine nikaha: “Ka·sabegipa Gitel, anga iako on·bo, angna uako on·bo” unikode bon·kamao indine ina, “Isol, anga nang·ni bimungna rasongko on·a.” Kristoni bi·na skiani gitade, indake bi·anide bikpilgipasa ong·engaha. Anga u·ia, iani gimin anga aganmanaha, indiba iako agantaina nama. Indake bi·ania anga an·tangnasanmangmang bi·aia ine Isol angna u·iatmanaha, aro anga bi·on, Isolko aro gipin manderangko skang donna nangachim.

An·ching an·tangtangni nanganirangni gimin bi·aniko aganna am·enga, indiba an·chingni nangchongmotgipa bi·anirangko bi·na skang, an·chingni gisik aro bi·anirang maikai bi·na skiani donga uarang gita sulsul re·na nanganiba donga. Beben, an·ching an·tangtangni nanganirangna bi·na nangani dongchongmota, indiba Jisuni skiani gita, an·ching bi·on, pilakna skang, Isolni rongtalgipa bimungko, Uni miksongani, Uni songnokni gimin janapna nangchenga. Aro an·chingni pilak nanganiranga Uni skani gitasa ong·na nanggen. Ia simsakna nanggipa gisik ra·atanichi an·chingni “bi·na skibo” ingipaoniko an·chinga niangkuna.  

 

“  UA  SALNA CHINGNA ON·BO…”

 

Cha·ani ine aganon Sastroode bang·a nanganirangkoba man·chapa. Skanggipa, “salanti cha·ani” inani ortoa, salanti janggi tanganio an·chingni nangchongmotgipa nanganirangan ong·a. Iade bi·na nanganiko mesoke on·anisan ong·aia, indake aganana salantio an·chingni jakkalna nanggipa chi, ba·ra aro gipin nanganirangna bi·na nangja inede ong·ja. Salantini cha·na nanganiko bi·anio an·chingni salanti nangchongmotgipa jakkalnirangkoba man·chapani ong·aha.   

Man·e cha·gipa, mi bang·gipa mandeba, “Chingni cha·na nangako da·alo chingna on·bo,” ine bi·na nangaigenma? Oe, nangaigen. Isolni patigimin bang·aha ine gamtangko chu·ongnikainabe.  Gisik ra·bo, Jobni gam gimikan salsano gimatokna man·a.

An·ching Isolona re·baon, an·chingni nanganirangko Ua on·gen ine ka·donge bi·na re·baaniko Ua nangnika ine Ua aganenga.  Beben, an·chingni nanganirangko Ua u·isoaha, indiba Uni dedrangna nanga bosturangko Uan on·na man·gipa ine an·chingni bi·anikoba Ua nangenga. Bakrao uamang cha·niko bi·aha aro Isol uamangna mannako salgioniko watataha, aro uan uamangni nanganiko u·igipa aro on·na man·gipa ine mesokani ong·aha. Uni gimin bi·na kennabe aro kratcha·nabe—Ua nang·ni bi·aniko nangnikenga!

Gisik ra·bo, “Chingni cha·na nangako da·alo chingna on·bo,” ine bi·on, mamungkoba an·chingni jak tom·e dongaianikode Ua nangnikja. Saoba manderangde Gitelni Bi·aniko bi·e, mamungkoba dakgijaba Isolni patianiko man·gen ine senge donga. Isolni mannako watatahaon, Jihudirang a·palchi ong·katange uko kolamna nangachim. Uamang kusikko ku·ange donge cha·aniko uamangni ku·sikona sokataniko senge dongna nangjachim. Iakoba u·ibo je mannara tambu ning·ona ga·akbaja, tambuni a·palchisa ga·aka. Uamang cha·aniko man·na gitade kamna re·ongkatna nangachim. Uni ja·manoba Jihudirang uko natna aro song·na nanganirangba dongkuachim. Uni ja·manosa ua cha·ania uamangni salanti cha·ani ong·aha. Indake an·chingba, Isolni patianina arate senge dongaigija cha·aniko am·na re·ongkatna nangani donggen. Salanti cha·aniko man·na kamna re·ongkatanio, “sal dok kam ka·bo,” ingipakoba an·ching gisik ra·na nanga.  

 

“SALANTINA CHINGNI CHA·ANI”

 

“Salanti cha·ani” ingipara cha·animangmangsanma? Sastroo skianide “an·chingni salanti cha·ani” ara torom janggi tanganio nangchongmotgipa skianiko on·ani donga. Mati 4:4 o, “Mande pitaarichi tangjawa, indiba Isolni ku·sikoni ong·katgipa pilak kattachi tanggen” ine Jisuni aganon, iano “pita” ingipara ia a·gilsako dikdiksana mandeni nanganirangko miksonge aganani ong·a.

Nangchongmotbate, “Angan janggini cha·ani” (Johan 6:35) ine Ua ja·mano aganani dongachim. Kristoa be·enna nanganimangmangsande aganjaenga, indiba an·chingni ka·tongrangona salanti Isolko okamaniko nangnikenga. Cha·ania Jisuko miksonga, uan an·chingni gisikni cha·ani ong·a, aro uan a·gilsako pilak nanganirangna bate an·chingko chu·ongnikatgipa aro dal·batgipa ong·a.

Toromni ba gisikni gita na·ara badita cha·aniko ra·enga? Rongtalgipa seanirango salanti bi·na nangani gimin Sastroo aganani donga. “Attamo aro pringo aro saljatchio anga matnange agangen (bi·gen)” (Git 55:17). Salanti cha·na nangania, salanti Isol baksa nangrime dongani ong·a, aro ian an·chingni pilakna bate dakna nangbatgipa ong·a. “Gitel, jagimikna nanganiko angna on·bo,” ine maina an·chinga bi·ja? Jerangan an·tangtangni fridge rango cha·aniko gape chipe donaha, uamangde salantini cha·aninade jajrengna nangjaha, maina cha·ani gape dongenga aro baditaba salrangnade chu·ongaignok. Uni gimin salanti cha·anina bi·na nanganiko uamangde u·ijawa. Americani manderangoni jerangan Neng·nikani salrangko chagrongaha, uamangde ia bi·ani miksonganiko ma·sia. Da·oba saobarangde maikoba salanti cha·aniko man·naba jotton ka·stapnaba nangenga. An·chingoni saobarangde badita jarangna cha·aniko chu·onge chimonge dongiminrangba donga.  

Indiba an·chingonia badita sak an·chingni ka·tong aro gisiko toromni cha·aniko chimonge dona dongenga? Cha·ania badiagipa nangchongmotbatgipa ong·a, toromni ma be·enna cha·na nangani? An·chingonia badita sak jasana toromni cha·aniko chimonge dona dongaha? Cha·aniko an·ching salantian chimonge donna nanga. Jeko na·a da·alo chimongaha uade knalonade chu·ongjanaba dongaha. Saobarangde on·titisan cha·aniko chimonge dongimin donga, Sastroni podrangko bang·gijasan mikosto u·iani dongaia, aro beben, uarang nangan somoi dakchakani ong·gen, indiba na·a namgipa chu·sokgipa janggi tanggipa Kristian ong·na inode, na·a salantian Isolo bi·e Sastroko poraie janggi tanggipa ong·na nanga. Gisikni mannako na·a salantian re·ongkate kolamna nanga.

An·chingni bon·kamgipa chanchiani: Sastroode, “Angna cha·na nangako da·alo angna on·bo,” ine aganja, batesa, Jisuni an·chingna bi·na skianide skianide, “Chingni cha·na nangako da·alo chingna on·bo,” inesa ong·a. Chingni cha·ani, inesa ina, ripeng. Angni cha·ani ong·ja. An·tangtangni nanganina bate an·ching gipinrangni nanganina chanchibatna nanga.

Sastroo indine skia, “Saksara sakgipinni balko ripebo” (Galatirangna 6:2). Iako an·ching bilchi jakchi dakchakna man·anikode dakchakna nanganiba dongaia, aro dongode tangka paisachiba dakchakna nanganiba dongaia. Toromni gitaba an·ching uamangna ja·sku dipane bi·chakanichi dakchakaniko on·na nanga. Indaka kamrangko an·ching salantian dakna nanga. “Indide Isol an·tangni segimin, wal sal uo grapgiparangna kakket dakjawama?” (Luk 18:7).

 

“CHINGNA GRO NANGGIPARANGKO CHINGA WATAHA GITAN CHINGNI GRORANGKO WATBO”

 

Ia Gitelni Bi·anio Jisu mingsa agandapaniko agananiko na·a u·iama? Matini serikanio, ia bi·aniko skiani ja·mano Ua indine agandapa, “Maina na·simang manderangni namgijako watode, na·simangni salgini Paa na·simangkoba watgen. Indiba na·simang manderangni namgijako watjaode, na·simangni salgini Paa na·simangni namgijarangko watjawa” (6:14, 15). Kosakchina aro a·aona nangrime donganini gimin Kristo agana—ukoa Gitelni Bi·ani jatchion agana. Haida an·ching knatimna nanga!

“De na·a indake dakbo, na·a saksa sakgipinko kema ka·chengbo—mamung gisik sagrikani, matnangani, saksa sakgipinni namgijako agangrikaniko bon·atchengbo—unode angaba nang·ko kema ka·gen,” ine Isolara nang baksa tik ka·grikengama? Isolara indake aganengama? Iasa nama kattama? Ong·ja, kema watani gisikde indake ong·ja. An·chingni kamo pangchakede an·ching jokataniko man·jawa. Batesa, jedake an·ching ong·a, uandake Isolona re·baaibo inesa nama kattao agana, unon an·ching kema wataniko man·aigen. Indiba Isol agana, “Da·ode na·a kema wataniko man·aha, nang·ni saksa sakgipinko kema watgrikanikoba Anga nangnika.”

Na·a nang kamrangchi jokna man·jaoba, manigija dongna chanchiaiode na·a gimaaigen maina na·a Jisuko ja·rikna gisiko nangani dongja. Kema watna sikgijagipani ka·namgijagipa ka·tongode Isolni ka·saaniko dongatnaba man·taija. Basakoba nang ripengchi na·a galonako man·ahama? Saoba nang·ni gimin ong·gija kattarangko gipatahama? An·ching gisik saaniko man·a, aro bang·bata changon, an·ching an·tangtangko warachake gipin manderangko namgija dake nikaha, aro uni gimin maiba namgijako sandirikite uko galonna jotton ka·skanaba donga. Indakgipa gisikara Jisuni gisik ong·ama? Jisude, “saiako man·on saipiljachim”?

Kema ka·aniko man·na Kristo rakbegipa damko ganaha ine an·ching u·ion, saksa sakgipinko kema ka·na altuaa ine Sastro a·chingna agana. “Na·simang sakanti ka·tongoni an·tang jongadako watjaode, salgio donggipa angni Paa na·simangna uandaken dakgen” (Mati 18:35). An·chingba saksa sakgipinko kema watgrikna changna nanga, aro Sastroo changni chang Isol an·chingna agane on·a. “Aro na·simangni chadenge bi·an salo sakoba matnangani nang·o gnangode, uako watbo; maikai salgio donggipa na·simangni Paaba na·simangni namgijarangko watna man·gen” (Mark 11:25, 26).

Kema ka·na sikjaengomangba na·a kema watna man·genchimma? Oe, nang·ko Kristoni kema wataniko na·a ma·sijaengomangba an·tangko kema wataha ine na·a ra·chakna man·a. Uko na·a bebera·achisa man·aigen. Nang·na namgijako dakgiparangko na·a kema watna seoke ra·na man·a. Mai ong·ahachim uko na·a gualna man·jaoba, na·a indine aganna man·a, “Gitel, nang·ni ka·sachakanichi anga uamangko kema watna skenga.” Indake nang·ni miksongon, Isolni ka·saani nang·ona sokbagen.  

Isolni kema wataniko na·a ra·chakon, Uni ka·saani nang·ona sokbaaigen. Kema wana man·na gita Isol dakchakgen ine na·a bebera·chengna nanggen. “Ka·sachakgiparang an·senga, maina uamang kasachakako man·gen” (Mati 5:7). An·ching sakgipinrangko kema watna man·jaode, Isolba an·chingko kema watjawa, maina an·chingni ka·tongba oatako man·e Isolni kema wataniko ra·chakna sikkujaenga. Indakania dos dal·aba, ong·jama? Indakanade ka·saani kamko ka·chengna nanga donga—indake dakatna man·ania—aiao inmanani ong·a.

 

“ARO DAKMAJOAONA CHINGKO RIMNAPNABE”

 

Ia dingtangmanchagipa bi·aniko bang·a manderangan ma·sisreta. Nimrakate niode, an·chingko dakmajoaona rimnapjachina Isolko aganenga gita nikaia. “Ka·sapae Gitel, chinga u·ia Naa chingko dakmajona sikja. Indiba anga nang·ko dakmajojachina bi·jaode Na·a  angko dakmajoaigenchim.” Indake pe·e aganania namen namjabegipa pe·e aganani ong·a. Jakob 1:13 o indine agana, “Dakmajoaniko man·on, Isoloni dakmajoaniko man·a ine pilakba aganjachina; maina Isol namgijarangni dakmajoaniko man·gijagipa ong·a, aro ua an·tangni darangkoba dakmajoja.”

“Gitel, ka·sapae angko dakmajonabe,” ine an·ching bi·jaenga. Indide iani ortoa maiasa?  Mandede dakmajoaona napangna altua beani gimin, an·ching Isolko unoniko salrikchinasa mol·molenga. Ong·e pe·e aganode iara indakesa ong·genchim: “Chinga dakmajoaona napna altuaa, chingko indakaoniko gelatbo.”

Uandake an·chingara bi·na nangama? An·chinga dakmajoaniko man·ani ario agre sepange dongronga. Saksa pamong indine agana je, dakmajoako man·aoni katbo ine Isolni ge·eton an·chinga malamesa kataia, aro dakmajoani an·chingko srapeaniko senga gnangsa kataia. Iade an·chingni ka·tong ning·o chumpuk donga gita dakaia, papchipakna salako man·aia. Uni gimin ua salaniko chelchakanina an·chingde Isolni dakchakaniko nangaia.

Ka·sne kataianiko diabol namnika, maina uan maiba dakmajoanirangko on·na an·chingona sokatna altuaa. Rim·a man·gipa nirikigipa Aldrich Ames indine aganaha je, walsao ua mikrake indine chanchiani ong·kataha, “Anga nirikigipani kamko ka·o namgenkon. Nirikie anga Russiarangna koborko on·timgen, aro uamangoniko tangkako bang·e man·gen.” Salsao ua saksa Russiani mandeko nike, mamung dosko an·tangko mesokani grian indine bi·aha,  “Na·a angna phone nombor setokgipa ki·tapko on·na man·genma? Anga nang·na tangka bang·e on·gen.” Uara phone nomborrangko segipa ki·tapsanchim, indiba ka·sin ka·sine ua tangkako bang·bate on·roroe, bon·kamaode bom goani sriksrikgipa koborrangko tangkana palaha. Diabolba indakesa kam ka·a—a·bachengode nikrakgijagipa dos dakanirangkosa dakataigen. Daud rajani Bathshebako til·ekahaon, Uriako so·otataha, aro manderangna tol·e aganaha. Indaka kamara on·titi dikdiksa chadengdike mikboke niaonisa a·bachengahachim. An·ching indine Isolo bi·na nanga, “Gitel, chonchona namgijarangoniko na·a angko dilongkatbo, maina indakaonisa dal·dala namgijanirangona sokanga.”

 

“Indiba Namgijaoniko Chingko Jokatbo”

 

Ia snigipa bi·aniko anga namen namnika, iano, “indiba namgijaoniko chingko jokatbo,” ine ina. An·chingde ia a·gilsak, papni guuri mitmat andalao sripangenggipa a·gilsako janggi tangenga. Kristianni chong·motgipa ka·dongsoanide indakgipa chonchona bi·anirangnade ong·ja, indiba an·chingara bon·kamgipa jokataninasa nisengsotokenga, aro “chingko jokatbo,” ine an·ching aganon, Kristoni gure gipoko re·bae—rajarangni Raja, gitelrangni Gitel ong·e An·tangni songnokko songe da·o a·gilsako jegita namgijanirang donga uarang gimikko gimaatani giminsa aganenga.

“Chingko jokatbo” inon, namgijaoniko chingko dingtang dongatbo, aro jringjrotnan dingtangatsrangbo ine miksongani ong·a. Minggipin kattara indingipaba donga, “namgijaoniko chingko jokatbo.” An·chingni bi·na nangania dakmajoaonikosan jokataijachina, indiba bon·kamani jokataninaba bi·na nanga, maina diabol bilaka aro an·chingni u·isokana bateba budhi bang·a. Uni gimin an·chingko Isolni dilanina an·ching gisiko nange bi·na nanga.

Gnigipa re·baanini giminde Kristo indine aganaha, “Na·simang mol·mole mikrakjingjingbo (mikrakjringbo)” (Luk 21:36). Iara badita chang bi·na nanganiko agana ukode name u·ija, indiba na·a an·tangni bi·anirangko niate nibo, aro maikai ong·enga uko chanchiate nibo. Chu·gimik seanide indine ong·a, “Mandeni Depanteni mikkango chadengna amna gita, na·simang mol·mole mikrakjingjingbo.” Na·a bi·jringengama? Jisu indineba aganaha je, an·chingni katania sin·kario ba Neng·takani salo ong·jachina gita bi·jringnaba nanga (Mati 24:20). Na·a iako minge bi·a dongahama? Salantion, kontaantion, namgijaoniko jokatchina an·ching bi·kamjringna nanga, unode a·gilsakna maia ong·nasienga unoni an·ching jokna man·gen. An·chingni gisepo dongenggipa namgijaoni pangnajolna naljokaniko on·china an·ching Isolo bi·jringna nanga. Namgija ka·tongoni na·a jokjaskalde na·a an·tangba namgijagipa a·gilsakoni jokna man·jawa. 

 

“Maina Songnok, Bil aro Rasong, jringjrotna Nang·nin Ong·china”

 

Ia bilakgipa bon·chotgipa kattarangko Matini serikaonikosan nikna man·aia, aro jeko seaha uan gisiko nangatani kattarang ong·a. An·chinga dal·gipa dakgrikani gisepo dongenga. Diabolde a·gilsakko an·tangni aro an·tango bil donga ine kange ra·enga. Indiba Kristo salgiona doangna skang An·tangni bilakaniko indine parake aganaha: “Salgio aro a·gilsako darang bilkon angna on·aha” (Mati 28:18). Ia bi·aniko niken, sawa ia a·gilsakni nokgipa uko an·ching u·ina man·a, aro iako gualna nangja. Bi·anio, “songnok nang·ni ong·gen” ine inja, batesa “songnok nang·nin” inesa ina. Ia bi·ani chu·sokna man·aniranga Kristoo bil dongani giminsa ong·a. Ua da·o pilakni kosako bilko man·gipa ong·a.

Diabolde rasong dakenga aro an·tangnasa rasongko am·gipa ong·a. Kristianni chanchianide Isolkosa mandera·ani aro Unasa rasongko on·ani ong·skaa. Uni giminsa Satanara Isol ong·na ska. Ua an·tangna kragijagipa rasongko an·tangna am·a. Ia bi·ani bon·chotani kattarangan Isolara sawa, aro maidakgipa cholon donga, aro Ua badita nama uarangko u·iatani ong·a, aro uarangkon an·chingni ka·tong aro gisiko chinapate ra·na nanga. Uni cholon aro namaniko ruutgijaan parakatani sokbagnok.

 

“Amen”

 

“Indake bi·bo,” ine Jisu agana. Ian Jisuni bi·ani ong·ja, indiba an·chingni bi·anisa ong·na nanga. Uko ja·rikna sikgiparangni bi·ania uandake ong·tokna nanga.  Indakgipa bi·aniranga gisik pil·gimin mandeni ka·tongoni skatang jokbagipa kattarang ong·na nanga. Isolo bi·na gisiko nanganian nang·ni torom janggi tangani gisik aro ka·tong maikai ong·enga uko mesokani ba talatani gita ong·a.  Saksa ki·tap segipa indine sea:

“Anga an·tangnasan janggi tangaiode ‘chingni’ingipa katako mingna man·ja. Uni dena krakra janggi tangjaengode Uko an·ching ‘Paa’ ine inna man·ja.  Anga salgio gam chimongjaengode, ‘salgio donggipa’ ine inna man·ja. Jisuni ta·rake re·bapilaniko niksona nang·ni ka·donga aro skani ong·jaengode, ‘Nang·ni bimungko rongtala ine intokchina,’ ine an·ching bi·na man·jawa. Isolni kattako manina sikjaengode anga ‘Nang·ni ska chu·sokchina’ ine bi·na man·jawa. Anga da·o aro iano Una kam ka·e on·jaengode, ‘salgio maikai uandake’ ineba bi·na namjawa. Anga an·tangnasan chanchie, mikkangchina chimonge donaiode ‘salanti cha·na nangako chingna on·bo’ ineba bi·na man·jawa. Saniba kosako anga miteng miteng aganani dongkuengo, ‘chingni grorangko watbo’ ineba bi·na man·jawa. Anga u·iteleba pap ka·e roengkuode, ‘chingko dakmajoaona rimnapnabe’ ineba bi·na man·jawa. Anga rongtalna skani dongjaengode, ‘namgijaoniko chingko jokatbo’ ine bi·na man·jawa. Anga angni ka·tongko Jisuni singhason dakchina on·na sikjaengode, ‘nang·ni songnok ong·bachina’ ine bi·na man·jawa. Mande angna mailo dakna man·gen una kenengode anga Una bilakani ‘bil’ ko ra·chakna man·jawa. Anga an·tangnasan mandera·aniko nangnikaiengode Una ‘rasong’ ine inna man·jawa. Anga dikdiksani a·gilsakna ka·sae, a·gilsaknikosan am·aiode, ‘jringjrotna’ ingipa kattako minge bi·na man·jawa.”

Gitelni b·iani gita an·ching bi·on, an·tangko chu·gimik Una on·kangani dongna nanga. Aro Jisuni re·baanina tarimansona skode, Jisuni bi·na skiani gita bi·na changna nanga. Bi·ani chong·motgipa ortode, an·chingni ka·tong gimikchi Isolna ka·saani dongna nanga, maina Uko u·ina sikjaengode Uko u·inaba man·jawa. Nangchongmotan somoioba an·chingni duk aro sukrangko Una aganna sikjaengode an·chinga Una maikai ka·sana u·igen?

Nang ja·sku dipanachi bang·bata somoirangko bi·na jakkalchina anga nang·ko didienga, indiba na·a ja·sku dipana man·jaengode, jedakeba, asongeba chadengeba bi·aibo. Nang·ni gamchatgipa somoiko jakkale, nang·ni nanganirangko bi·anichi agane Kristo baksa somoiko re·atna nanga ine ra·chakbo, indakesa an·chingni janggi tanganio nambata janggi tanganichi tange an·ching Isolna rasongko on·na man·gen. Isolni Kattaoniko “salanti cha·aniko” cha·bo, aro an·tangko dingtangatchina aro an·tangnasan chanchiani gisikko gimaatchina Isolo bi·bo. Pilakna bate an·chingara saksa sakgipinna bi·chakgrikna. Hai an·chingara pilakan chadenge an·chingni ku·rangrangko salgichina doatna, unode an·chingara Jisuo krimkro jongada aro noabirang dake meli nangrimgrike dongna man·gen.

Sastroko poraianio anga Niam Gitchamni manderangni bi·aniko poraina namnika. Uarangko na·aba poraienggen ine anga ka·donga. Samuel odhai 2 o Hannani Isolo bi·aniko seaniko poraibo. Daniel 9 o Danielni bi·ania namen dingtangmanchagipa ong·a. Solomonni on·kange bi·anirangko na·a Serikanirangoniko nikna man·gen. Ia bi·anirangoba Gitelni bi·ani bakrang donga ine na·a nikgen. Uarango Isolna rasongko on·anirang aro Isolni jokatanirangko janapani donga, aro uaranga an·ching gimik maikai Kriatianrang meligrike janggi tangna nanga aro bi·chakgrikna nanga uarangko skie onani ong·jola.

Ia kan·dikgipa kamko bon·atengo, Charles Spurgeonni bi·ani gimin agananina bate anga nambate aganna man·ja:

 

“‘Bi·angkuaniko Dontongjana’—Kolosirangna 4:2

 

Rongtalgipa seanio bi·anini gimin sena bang·e biap ra·ania an·chingna gisiko nangataniko on·a, uarangoni mitamranga dakmesokani, ba skianiko on·ani, ba ku·rachakaniko minge bi·anirang ong·a. Sastroko an·ching badalchenggijasa ba poraichenggijasa indine segipako poraia, ‘Unikode pilak manderangan Jihovani bimungo Uko okamna a·bachengaha,’ aro seaniko poraianiko chipna skang. Mol·molani donge, ‘Amen’ inaniko an·ching knaa. Mesokanirang bang·en donga. Iano an·ching Jakobni Isolni sa·gre baksa dakgrikaniko nika—uano salo changgittam bi·gipa Danielko nika—Daud, ua ka·tong gimikchi Isolko am·a. A·brio an·ching  Elijako nika; patok noko Paul aro Silasko nika. Dakchina ge·etanirangko an·ching nika, aro channa bang·dugagipa ku·rachakanirangko nika. Iaranga bi·na nanganiko aro nangchongmotaniko an·chingna maiko skia? Ua an·chingni janggi tanganio maiko dakna nanga uko rongtale skia. Ua bi·ani gimin bang·en aganaha, maina an·chingo nanganirang bang·a ine Ua u·ia. An·chingni nanganiranga inditan ning·tuani gimin an·ching salgiona sokjaskalde bi·aniko dontongna nangja. Nang·o mamungkoba nangani dongjaengama? Indide kangal ong·ania maia uko u·igijanina na·a kenbo. Ka·sachakaniko nang·na on·china na·a bina nangani dongjaengama? Indide nang·ni dukko nang·na mesokchina Isolo bi·bo! Bi·ani grigipa janggi tanganide, Kristo gri janggi tanggipa mandesa ong·aia. Bi·aniara bebera·gital mandeni kata aganna a·bachengbaani gita ong·a, dakgrikenggipa sipaini inchroani ong·a, siangenggipa toromi mandeni Jisuo neng·takengo gilja ka·atani gita ong·a. Bi·ania rang·sitani, jokatani katta, ka·dimeatani, bilakatani, aro Kristianna mandera·ani ong·a. Na·a Isolni de ong·ode, na·a Pagipani mikkangko am·gipa ong·aigen, aro nang·ni Pagipani ka·saao janggi tanggen. Ia bilsio rongtale janggi tangna man·atchina gita bi·bo, bimchipgipa, chakchikgipa, sontolgipa ong·atchina bi·bo; Kristo baksa sepangbate janggi tangna man·atchina bi·bo, uni ka·saani ale cha·anio napjringna man·na gita bi·bo. Gipinrangna namgipa dakmesokgipa aro patianiko ra·baatgipa ong·atchinaba bi·bo, aro nang·ni Nokgipani bimungna rasongko ra·baatna man·atchinaba bi·bo. Ia bilsio angni miksonganide ‘Bi·angkuaniko dongtongjana’ ine ong·na nanga. (Morning and Evening Daily Readings, 3d ed., January 2).

Je Britishni sipai jeni bi·na changanian uko jokatahachim, uandake an·chingkoba salgini Ge·ettimgipa ruutgijan dake nignok.  An·ching name bi·na changna gita ranta ka·na somoiko ra·na nangenga, aro dake niani somoina tarie donga nanga. An·ching indine aganna nanga, “Gitel, chingnaba bi·na skibo.” Uni Kattao an·ching maikai bi·na nanga uko skimanaha, uni gimin uni bi·dilani gita an·chingba ja·rikna nanga, aro bi·jringna nanga. Uni gimin ia seaoniko poraimane nang·ni bi·anirang skango bi·anirangoni dingtanggnok ine anga ka·dongatenga.