Nang·ni ka·sagiparangko gisik saatenganio na·a neng·ahama? Nang·ni batanggimin dakgualanirangna duk ong·jringe na·a janggi tangengama? Ning·oni aro a·paloni rongtale su·srangako man·na na·ara skengama? Indake ong·ode chingo namgipa kobor donga – jekon na·a dakna man·gen! Nang·ni pilak paprangko talsrange su·srangna aro nang·ni cholon bewalko namatpilna Isolo miksongani donga. Ian agan bolbole rogipasama? Mamungdakeba ong·ja! Sastro indake agana, “Baptize ka·achi an·ching Un baksa gopako man·aha” (Romrangna 6:4). Jensalo na·a Kristoko ra·chakon, gitcham janggi tangani bewalrang sia aro nang·ni pilak paprangko gisik ra·jawaha ine Gitel ku·rachaka! Iasan ong·aija, papan gapgipa cholon mingantikon chena Ua nang·na dakchakna ama. Sastroo chisolko chang 28 janapengon, napbolaniko chang 97 janapani donga ine na·a ma·siama? Ian aditan gamchatbegipa ong·na nanga – aro jajaani grian, gualna neng·gipa, batanggimin pap dakaniko gopani aro gualani baksa gital janggi tanganiko mesoka. Sastroni aiao inmangipa kakket ong·anirangko poraibo!
“Je mande bebera∙a aro baptize ka·atako man·a, uako jokatgen; indiba je mande bebera·ja, una sastiko agangen” (Mark 16:16).
Aganchakani: Oe! Mamungkoba dakgipa maikai ong·na amgen?
2.Indiba chisol sakni dokprete ra·gipade napboljachim, indide an·chingara maina napbolgen?
“Maina an·chingni bimangko Ua u·ia, an·chinga a·dimusan ine Ua gisik ra·a” (Gitrang 103:14)
Aganchakani: Gitelni An·tangni manderangna Ezekiel 33:15 o aganani gita, ua dokprete ra·gipa an·tangni ra·sekgiminkoba on·pilja. Isol, an·ching maiko dakna man·genchim uko dakaniko dabia, indiba “a·dimuni” bilgrianirangkoba Ua ma·sia. Ua dakna am·gijagipa dakna nanganikode dabijawa. Ua dokprete ra·gipara chisolsakoni ong·onbae, napbolena man·genchimma. Napbolna chol man·gipa mande sakantian napbolna gita nanga.
3. “Napbolani” ine ra·chakgimin dakbewalrang namen bang·bea. Napbolnasienggipa mande an·tangko on·kangenga ong·ode, uarangoni mingsa jekoba ra·chakna man·aijawama?
“Gitel saksan, bebera·a mingsan, baptize ka·a mingsan” (Ephesians 4:5, 6).
Aganchakani: Man·jawa. Kakketgipa napbolanide mingsa mangmangsan. Pilak gipin nabpolanirangde tol·gipasa ong·aia. “Nabolani” ba “baptism” ingipa kattara Greek katta “batisma” ingipaoni ong·baa. Jeni miksonganian “sim·bolani ba chio sim·bolani” ine ong·a. Chiko ba chi gita jingjonggiparangko (liquids) jakkalani bidingo talatani Niam Gitalo Greek katta mingchet donga. Indiba ua dingtang dingtang katta chong·motan jeni miksonganian satkikia, rudapa, ba sim·bolani – uarangoni mingsa miksongani “sim·bolani” (baptizo) ingipa mangmangsan napbolaniko talatna jakkala.
U·ie Ra·ani: Napbolani bidingo Satanni “tol·napna” miksonganio indake agana, “An·tangna basebo. Napbolani dakbewalde mamung ong·ja. Gisikkosa channa.” Indiba Sastrode indakesa agana, “Gitel saksan, bebera·a mingsan, baptize ka·a mingsan.” Ua indakeba agana, “Angni nang·na agana Jihovani ku·rangko manibo” (Jeremia 38:20).
Napbolani mingsa dakbewal mangmangsan Sastroni gita ong·aia, ming 14 ong·ja.
“Jisu…Johanni jakchi Jordano baptize ka·atako man·aha. Aro chioni bakan gakatmitingo….” (Mark 1:9, 10).
Aganchakani: Jisu sim·bole napbolaha. To nongako man·ani ja·mano, Uni “chioni bakan gakatbaaniko” chanchie nibo. Jisu “Jordano” napbolaha, chirikamo ong·ja, ine bang·an bebera·a. Johan Napbolatgipa jeon “chi bang·achim” (Johan 3:23) indakgipa biapkosa pangnan am·a, jedakode ua chu·onga gita tugipa chiko man·gen. An·chingara Jisuni dakmesokaniko ja·rikna okamako man·aha ine Sastro agana (1 Pitor 2:21).
“Uamang sakgnian chiona ong·onangaha, Philip aro kasi; aro ua uko baptize ka·ataha. Aro uamang chioni gakatoa Gitelni Gisik Philipko rimangaha” (Watarang 8:38, 39).
Aganchakani: Ong·ja. Philip, jean saksa skangni Kristian toromko dilgipa ong·achim, Johan Napbolatgipani Jisuko napbolata gita Ethiopiani treasurerko sim·bole napbolataniko ka·sapae nibo. Da·rang mandeba, ua mondolio jedakgipa gadangni memborba ong·bo, Isolni dakna ge·etgiminko, dingtangatna bilko man·ja.
“Indiba uamang Angko olakkigramaia, skianirang ine manderangni ge·etanirangko skie” (Mati 15:9).
Aganchakani: Skisretako man·gipa manderangsa Isolni Kattaoni bikpile gipin napbolani bewalrangko dakdilbachengaha. Jisu agana, “Na·simang an·tangtang chasong chasongni niamni gimin maina Isolni ge·etako pe·a?…. Aro na·simang an·tangtang chasong chasongni niamni gimin Isolni kattako bingbangataha.” (Mati 15:3, 6). Mandeni skianiko ja·rike olakkianiara ong·gramaiani ong·a. Chanchie nibo! Ia rongtalgipa napbolaniko gamchate nikatjana jotton ka·e manderang miksonge dakaha. Jajaani grian “chang·sanon rongtalgiparangna on·gimin bebera·ana dakgrikchakna,…mol·mole” (Juda 1:3) Sastro an·chingko didia.
7. Napbolana gita mande maiko dakna nanggen?
Aganchakani:
- Isolni nangnikaniko Skie Ra·bo. “Uni gimin na·simang re·ange pilak jatrangko sninggipa dakbo, aro uamangko baptize ka·atbo; Anga jeko jeko na·simangna ge·etaha, ua pilakkon manichina uamangna skiebo” (Mati 28:19, 20).
- Isolni Kattani bebe onganiko Bebe Ra·bo. “Je mande bebera∙a aro baptize ka·atako mana, uako jokatgen” (Mark 16:16).
- Gisik Pil·bo aro nang·ni paprangoni an·pilbo aro bimang dingtang ongbo. “Na·simangni paprangko watchina na·simang sakantian gisik pil·bo, aro Jisu Kristoni bimungo baptize ka·ako man·tokbo” (Watatarang 2:38). “Uni gimin na·simangni paprangko kimitna amna gita, gisik pil·bo” (Watatarang 3:19).
“Uni gimin Uni siana baptize ka·achi an·ching Un baksa gopako man·aha; jedake Kristo Pagipani rasongchi sigiminrangoni chakatpilako man·aha, uandake an∙chingba maikai janggini gital ong·ao re·ruragen. Maina an·ching Uni siako mesokan baksa nangrimahaode, an·ching uni chakatpilanini baksaba ong·gen. An·ching maikai papni nokkol ong·jawaha, papni be·enko gimaatna ine, an·chingni mande gitcham Un baksa chisolo datkapako man·aha ine an·ching u∙ia” (Romrangna 6:4-6).
Aganchakani: Napbolaniara Kristo baksa Uni siao, gopa man·anio aro chakatpilanio bebera·giparangni apsan nangrimaniko miksonga. Napbolmitingo mikrongrangko mikchipa aro rang·sitaniko sigimin gita ra·rika. Unikode chio gopaniona re·baa aro chiarigipa gopramoni Kristoo gital janggi tanganiona chakatpila. Jensalo chioni chakatbaahaon, siaoni chakataia gitachacha, mikronrang otaia aro ua bebera·gipa rang·sitaia aro ripengrang baksa agangriktaia. Kristian aro gipin toromrangni gisepo dal·begipa dingtanggrikanide Kristoni siani, gopa man·ani aro chakatpilanian ong·a. Ia minggittam daka kamrangon pilakkon chu·sokata je Isol baditan an·chingna dakna skani gnang. Kristianrangni gisiko ia nangchongmotgipa minggittam kamrangko chon·kaman somoiona kingking tange rakkina gita, Gitel ia sim·bole napbolaniko gisik ra·na donaha. Gipin napbolani dakbewalrango Uni sianiko, gopaniko aro chakatpilaniko mesokna gita mamungba dongja. Sim·bole napbolanio mangmangsan Romrangna 6:4-6ni ortoko chu·sokataia.
“Ang dederacharang, iarangko Anga na·simangna sea, maikai na·simang pap ka·jagen. Aro saoba pap ka·ode, Pagipani mikkango an·chingna aganchakgipa gnang, Jisu Kristo toromigipa.” (1 Johan 2:1).
Aganchakani: Pangnaba ga·soltapjawaha aro ga·akjawaha ine name man·sikujaona kingking rama re·na jotton ka·nabe ine bi·sako aganani gita ian ong·a. Kristian ong·aniara Kristoo atchigital “bi·sa” ong·a. Uni giminsa bimang dingtang ong·anikoara “atchipiltaia” ine minga. Mandeni batanggimin salrango pap ka·anirangko bimang dingtang ong·anio Isol kema ka·manaha aro gualmanaha. Aro napbolanian batanggimin janggi tanganina gisiko skaniko gope galanikoba mesoka. An·ching Kristian janggi tanganiko dal·giminrang ong·ana bate, bi·sarang gita a·bachengtaia, aro Isol an·chingni brigijagipa Kristianrang gita bang·gija ga·akanirangna bate, an·chingni cholon bewal aro janggi tanganio pangchake bichalko ka·a.
“Aro da·o na·a maina ru·uta? Chakate Uni bimungo bi·e, baptize ka·ako man·bo, aro nang·ni paprangko su·srangbo” (Watatarang 22:16).
Aganchakani: Napbolaniara mande jinmarangna, gisik pil·gipa papi Jisuchi kema ka·ako aro rongtalako man·aha ine sakki on·ani ong·a (1 Johan 1:9) aro uni batanggimin pap ka·anirang janggilchi ong·aha. Dingtangako man·ani ja·mano ua mandeni kosako papi ka·gipa ine mesokna mamung sakki dongjaha. Da·ororo me·a aro me·chikrang pap aro dosi dakani jriani kokimao neng·nikaniko man·tokenga, aro ia rongtalgijani aro neng·skimanirang pap kema ka·ani aro rongtalatani gimin mandeni pilak u·iani gisiko ong·nasipile namen nosto ka·a. Indiba chong·motgipa dakchakanikode Kristoona re·baosan mangmang man·a amaia, jean Uona re·bagipa pilaknan indake agangipa ong·a, “Anga namnika, rongtalbo” (Mati 8:3). Ua rongtalatmangmangaiasan ong·ja, indiba Ua nang·ni gitcham pap dakgipa bewalrangkoba bon·atna a·bachengaha. Napbolaniara dal·batsranggipa nangchongmotgipa ong·a maina uan Jisuni an·chingna aiao inmanpilgipa on·aniko manderangni mikkango ra·chakaniko mesoka!
Napbolanio bimang dingtang ong·gipa mandeni gimin Isol maiko chanchiaNapbolna tarianiko dakna gita badita somoiko nangaBimang dingtang ong·anio, Isol:
- Anchingni batanggimin pap dakanirangko kema ka·a aro gisik ra·jaha.
- Anchingko gisikni gita gital janggi tangchina aiao inmanpilgipa a·bachenganiko daka.
- Antangani depanterang aro demechikrang ong·china an·chingko deragata.
Dingtangna sikgipa mande manchade mamung dakeba napbolaniko ru·utatjawa, jean manderangni mikkango pilak aiao inmangipa kamrangna Jisuko mandera·ani ong·a.
11. Napbolna tarianiko dakna gita badita somoiko nanga?
Aganchakani: Uan napbolnasigipa mandeosa pangchaka. Mittam manderangde sakgipinrangna bate maikoba kolamna ta·rakbata. Indiba bang·bata changon, kan·dikgipa somoiko ra·e tarianiko dakna man·a. Iarangan Sastroni dakmesokanirang ong·a:
- Ethiopiani treasurer (Watatarang 8:26-39) – bebeko knaani apsan salon ua napbolaha.
- Phillipini patokko rakkigipa aro uni nokdang (Watatarang 16:23-34) – bebeko knaani apsan walon uamang napboltokaha.
- Tarusni Saul (Watatarang 9:1-18) – Damaskuschina reanggipa ramao Jisuni mikkang pa·aoni salgittam ja·manon ua napbolaha.
- Kornelius (Watatarang 10:1-48) – uni bebeko knaani apsan salon napbolaha.
12. How does God feel about the baptism of a converted person?
Aganchakani: An·tangni Depanteni napbolanio Ua indake aganaha, “Ian angni ka∙sara Depante, iano anga namnikbea” (Mati 3:17). Jemangan Gitelna ka·saa uamangde pangnan Uko kusi ong·atna je obostaoba jotton ka·a (1 Johan 3:22; 1 Thessalonikarangna 4:1). Kakket ong·e bimang dingtang ong·anina salgio katchaa!
Aganchakani: Man·ja. Isol iani bidingo indake agana:
- Pilakan beensan ong·china okamako man·a. “Be·ensano na·simang okamako man·aha” (Kolosirangna 3:15).
- Mondoliara been bimang ong·a. “Ua be·enni, chong∙motan mondolini, skotong ong·a” (Kolosirangna 1:18).
- Anching napbolachi ua be·en bimangona napa. “Maina an·ching….pilakan Gisik saksano be·en an·sanna baptize ka·ako man·aha” (1 Korinthirangna 12:13).
- Isolni bimang dingtang ongako man·gipa manderangde mondoliona chapatako man·a. “Gitel uamang baksa jokna man·enggiparangko salanti chapatachim” (Watatarang 2:46).
14. Ia mingbriko napbolani dakja, uarangko name nibo:
Skanggipa:
Napbolani an·tangtangari ka·tongko dingtangatja; uade dingtang ong·aniko mesokgipasan ong·aia. Mande bebera·a gri, gisik pil·a gri, aro gital ka·tong gri napbolnaba donga. Ua Jisuni dakmesokani ja·mano sim·bolako man·aba donga, indiba ua san·gipa ong·ani pal sosigipa papi mandesan ong·aigen – bebera·a gri, gisik pil·a gri, aro gital ka·tong gri ong·kuaigen. Napbolani an·tangari mandeko gital ong·atna man·ja. Ka·tongko dingtangatgipade uan Gisik Rongtalgipani dingtangatani bilsa ong·a. Mande Gisikoni aro chioniba atchitaina nanga (Johan 3:5).
Gnigipa:
Napbolani ramramaride mandeni gisikko nambatatja. Ua an·chingni chanchianirangko ramramari dingtangatja. Mittam manderang napbolani ja·mano gisik dingtangatako man·jaani gimin duk ong·a. Jokatanide mandeni chanchianio pangchakja, indiba bebera·ao aro katta maniaosa ong·a.
Gittamgipa:
Napbolani dakmajoaniko ra·galja. Jensalo mande napbolahaon Satan unbaksa dakgrikaniko matchotkuja. Apsan daken, Jisuban matchotkuja, jean indake ku·rachaka, “Anga mamungdakeba nang·ko watjawa, aro mamungdakeba watgaljawa” (Ibrirangna 13:5). Jokani chol gri ong·ede mamung dakmajaoniba sokbajawa. Ian Sastrooni ku·rachakani ong·a (1 Korinthirangna 10:13).
Brigipa:
Napbolanide jokchongmotgnok ine ka·dongatgipa jadu montol dakani ong·ja. Jensalo saoba gital achitaiahaon, jokataniara indin on·ani gitasa Jisu Kristooni re·baa. Napbolania kakketgipa bimang dingtang ong·aniko mesokgipasa ong·a, aro bimang dingtang ong·ani napbolanina skang ong·jaode, ukode dakani mamung orto dongja.
15. Nang·ni paprangko su·srangaha ine mesokani gita nang·ko napbolchina Jisu aganenga. Na·ara ia rongtalgipa to nonganiko dakna ta·raken tarina sikgenma?
Nang·ni Aganchakani: _____________________________________________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________________________________________________
Nang·ni Sing·anirangna Aganchakmanaha
______________________________________________________________________________________________________________________
- Changsana bate napbolaniara kragipa ong·ama?
Aganchakani: Oe. Watatarang 19:1-5 napbolaniara obostani kri ong·a ine Sastro paraka ine mesoka.
- Atchigital bakgitchakko napbolatna nangama?
Aganchakani: Darang mandeba iarangko u·igijade ba dakgijade napbolna gita nangja (1) Isolni kakket ong·aniko ma·siani, (2) uko bebera·ani, (3) gisik pil·ani, aro (4) bimang dingtang ong·aniko chagrongani. Darang bi·saba iano kragipa ong·na man·ja. Darangba bi·sa bakgitchakko napbolatna bil dongja. Dakgenchimode, Isolni napbolani bidingo ge·etaniko mandera·gijani ong·a. Mondolio dilsretgipa mande, batanggimin bilsirango, napbolgijagipa bi·sa bakgitchakrang gimagen ine ge·etaniko agananiko dakaha, indiba uan Sastromung meligipa ong·ja.
Kakket ong·gijagipa ka·namgijagipa jean ma·a paani detangko napbolatna man·jahani gimin dosi grigipa bakgitchak bi·sako nisigipa ine ian Isolni rasongko be·atani ong·a. Indake skianirang namen dukni kattarang ong·a.
- Napbolaniara paltangni miksongani ong·jama?
Aganchakani: Oe ong·a – indiba nang·ni ba angni ong·ja. Iano Kristoni miksonganisa mongsonggipa ong·a. Napbolani Una mongsonggipa ong·a ine Kristo agana. “Chionimung Gisikoni atchijaode, saksaba Isolni songnoko napna amja” (Johan 3:5). Napbolaniko jegalaniara Isolni ku·pattianiko jegalani ong·a (Luke 7:29, 30).
- Napbolaniko dakna badita bilsiko chu·onga?
Aganchakani: Kraa gita ong·a aro ong·gijani dingtanggrikaniko u·iahaon aro an·tangko Kristona on·kange Uko ja·rikna gisik seng·e baseaniko dakna changahaon uan napbolna kragipa ong·a. Bang·a bi·sarangan bilsi 10 ba 11, ba mitamrang bilsi 8 ba 9 o napbolna taritoka. Aro mitamrangara bilsi 12 ba 13onaba tariman·gimin ong·ja. Sastroo indita bilsio ine dingtangmancha aganani dongja. Bi·sarang pilakan dingtang dingtang paltangni cha·grongani aro u·iani donga. Mitamrang sakgipinrangna bate seng·gnangbate tariman·gimin ong·a.
- Napbolanio aro napbolanichi jokataniko man·a gita amama?
Aganchakani: Man·ja. Indiba napbolaniko jegalanichi mande gimana man·a, maina uni ortoara bamgijaniko mesokani ong·a. Jokatanide “uko manigipa pilakna jringjrotni jokani ong·atgipa ong·baaha” (Ibrirangna 5:9).
- Gisik Rongtalgipachi napbolaniara pilakni gitan nangchongmotgipa ong·jama?
Aganchakani: Ong·ja. Gisik Rongtalgipachi skang napbolomangba, chio napbolani nangchongmotgipa ong·a ine Sastro, Watatarang 10:44-48 o mesoka.
- An·chingara Jisuni bimung mangmangosan napbolna nangama?
Aganchakani: Mati 28:19 o, Pagipa, Degipa aro Gisik Rongtalgipani bimungo napbolchina an·chingna agana. Uarangan Jisuni rongtalgipa kamrang ong·a. Watatarangni ki·tapo, gital bebera·giparang Jisuni bimungo napboltoka ine an·ching nikna man·a. Uamang, Jisuko Messaia ine ma·siachim jean ua chasongni manderangna dingtangmancha nangchongmotgipa ong·a; uni giminsa, Uni bimungo napbolna uamangna dingtangmanchagipa ong·achim. Ia chasongoba ian namen nangchongmotgipa ong·a ine an·chingba bebera·a. Mati aro Watatarangni ki·taprangni sakkirangko dondime, an·ching Pagipa, Degipa (Jisu), aro Gisik Rongtalgipani bimungo napbolata. Ia bewalko ja·rikanichi Sastroni ki·taprangko ge·sa ge·gipinna chu·batataniko champenga.
- Ango pap mingsako gelna namen neng·nikani gnang. Angara napbolboma?
Aganchakani: Basakobade an·ching dingtangmanchagipa papko gelna namen neng·nika aro an·ching uko chejawa ine chanchiman·pila. Ka·donga gri ong·nabe! Isol an·chingko “pilak jrimako aro duule rim·ninggipa papko galangenba, an·chingna donsogimin daarianiko chakchike” (Ibrirangna 12:1) darianiko nangnika. Isol jedakgipa papkoba cheaniko nang·na on·na man·a! Indiba uko on·kanganiko dakjaskal na·a uko chio napbolanio gope galna tarikujaenga maina gitcham papni janggian sikujaenga. An·ching an·tangna sianiosan mangmang an·ching Kristona janggi tangna man·gen.
- Galatiarangna 3:27ko na·a talatna man·genma?
Aganchakani: Uano ja·pangde Isol napbolaniko bi·a ka·ani baksa tosusaaniko dakenga. Mande jean parake napbolaniko daka uko ra·gimin ine chana – Kristoni bimungko (Kristian) gana, jedake bi·a ka·anio bang·a bi·a ka·gimin me·chikrangan segipatangni bimungko uamangni bimungo segataniko jinmana parakachim. Napbolanio, bi·a ka·a gita, adita dakbewalrangko ja·rika:
- Kakketgipa kasagipa kosako sason ka·kuja dipet uanona re·angna nangja.
- Ua mande pilak somoion, duk sukoba kakketgipa ongna skani dongjaskal uanona re·angna nangja.
- Chugimik ma·siani gnangsa uko dakna nanga.
- Uko somoina skang ba agre jamanchakdugae dakna nangja.
See Rakkianirang: _______________________________________________________________________________
_____________________________________________________________________________________________________________________________
Nipiltaianiko Dakani
_____________________________________________________________________________________________________________________________________
- Sastro an·chingna indake agana, Gitel saksan, bebera·a mingsan, aro (1)
______ Ming 15 napbolani.
______ Ming 5 napbolani.
______ Ming 12 napbolani.
______ Ming 1 napbolani.
- Jisu napbolani nangchongmotani gimin skiama? (1)
______ Oe.
______ Skija.
- Jisu ia bewalo napbolaha (1)
______ Chi rudape.
______ Satkikiachi.
______ Chio sim·bole.
- “Napbola” ingipa kattani ortoara (1)
______ Kusi ong·ani.
______ Satkikiani.
______ Rudapani.
______ Chi ning·o ba sim·bolani.
- Da·ororoni bang·a tol·gipa napbolanirangkoara ______________ an·chingna on·aha (1)
______ Kristo.
______ Watatarang.
______ Dilsretgipa manderang.
- Napbolna gita mandeni dakna nanggnigiparangko chin dakbo: (4)
______ Sastroko matchote chang bonga poraibo.
______ Bebeko bebera·bo.
______ Bimang dingtang ong·bo.
______ Joljol sal 10na bi·bo.
______ Sal 40na okgimu chakbo.
______ Isolni nangnikanirangko skie ra·bo.
______ Gisik pil·bo aro papko watgalbo.
- Napbolaniara iako mesoka (1)
______ A·gilsakko ong·ataniko.
______ Sastroko.
______ Salgiko.
______ Kristoni sianiko, Uko gopaniko, aro Uni chakatpilaniko.
______ Sa·grerangko.
- Napbol gital Kristianara (1)
______ Gisikni gita bi·sa ong·a.
______ Gisikni gita dal·gimin ong·a.
- Napbolaniko, jensalo bi·ani, kakket ong·ani, aro ma·siani baksa dakon (1)
______ Bimang dingtang ong·aniko jinmana paraka.
______ Uni ortoara chi jroana bate re·angna man·ja.
______ Ua mande dakmajoaniko man·taijawaha.
- Bi·sa bakgitchakko napbolataniara Sastroni gita ong·ama? (1)
______ Oe.
______ Ong·ja.
- Mitam bi·sarangde napbolna gita sakgipinrangna bate ta·rakbate tariman·giminrang ong·a. (1)
______ Ong·a.
______ Ong·ja.
- Ia kattarangoni badiarang Sastroni gita napbolani gimin kakket ong·a? (6)
______ Sastro napbolaniko bi·a ka·a baksa tosusaa.
______ Gisik Rongtalgipachi napbolanian nang·ni pilak nangani ong·a.
______ Isolni skianirang mandeni skianirangna bate dal·bata.
______ An·chingna dakmesokani gita Jisu napbolaha.
______ Sastroo napboltaianiko dakmesokani gnang.
______ Napbolaniara gital atchitaiani chin ong·a.
______ Gitcham janggi tanganiko napbolanio gope galaha.
______ Na·a changsni napbolna nanga.
- Napbolnasigipa mande pangnan bang·a antirang ba jarangko somoi ra·na nangama?
______ Oe.
______ Nang·ja.
- Mondolini membor ong·pagija mandeara chong·motgipa napbolaniko man·na amama?
______ Oe.
______ Amja.
- Man·a dipet ta·raken anga sim·bole napbolna skenga.
______ Oe.
______ Sikja.
______ Anga sim·bole napbol gimin ong·aha.



